The Exiled Armenian Writers makes a final plea to the international community:
1) To unequivocally denounce Armenia’s junta and its persecution and exile of writers.
2) To force the government of Armenia to remove all hurdles before them, guarantee their safe return to Armenia and participation in the cultural and political life of the country.

As of today, over 10 million people have seen our ads, including thousands associated with human rights organizations. We will run these advertisements until they reach at least 100 million people around the globe, if not a billion.

Failure to respond to this final plea within the next 30 days and the continuation of the cynical attitude toward the inalienable human rights of Armenian writers for free speech and full participation in all aspects of the political and cultural life of their country will prompt the Exiled Armenian Writers to incite a revolution in Armenia that will have unpredictable consequences and may cause a conflagration of the entire region.
Exiled Armenian Writers

Some of literature’s most outstanding works have been penned by exiled writers. Ostracized in their own societies and deemed by their native countries’ ruling elites as being too honest, hence too dangerous, exiled writers – whether self-exiled or banished outright – seem to share a heightened awareness of life’s larger patterns and possibilities, in part because persecution has made them stronger, more alert, and as ever dedicated to human rights and freedom of expression.

With the publication in 2010 of his novel Journey to Virginland, Armen Melikian quickly joined the ranks of celebrated exiled writers who lambaste their homelands’ oppressive regimes while simultaneously embodying a collective conscience, a certain crystallization of wisdom, which strives to give expression to the suppressed potentiality of a people.

In Armenia, Melikian was made into a persona non grata for writings that denounced provincial mores, social inequity, xenophobia, ultranationalism, religious tyranny, and government corruption. In no uncertain terms exiled from his homeland, Melikian went on to write a dazzlingly multilayered novel that, like the writings of Alexander Solzhenitsyn and Milan Kundera, transcends a specific locus to become a work of genuinely universal relevance.

Click here to read article:

http://www.journeytovirginland.com/exiled-writers.htm

Կարեն Ա Սիմոնյան – France

Արա Բալիոզեան – Canada

Քարտաշ Օննիկ – USA

Վահե Ավետյան – Sweden

Արմեն Մելիքեան – USA
March 19, 2010

For details on this and related issues, interviews with exiled writers, persecution histories, or to read pieces of their literatures, please visit www.Hayastan.com/forum Literature Forum Topics: Vahe Avetyan and Armen Melikian (1963-).

After a lifelong process of learning from the tribes I lived among, I discovered that morality is not a filthy concept, but may be defined academically in the rams of subjects like ethics, esthetics, and justice. This was not unknown to my Armenian surroundings back in the 90s, both in the motherland and Diaspora. It has become less known nowadays because of the process and current fact of Armenian majorities’ becoming refugees all over the world again, like after 1915.

The new thing I discovered was that the moral or public moral norms are not different from tribe to tribe, irrespective of religion, race, continent, geography, color, shape, height and weight…

For example in the case of exiled or persecuted writers:

In many tribes, no one ever discusses the quality of the work of a writer or a journalist, when it becomes known that the latter was subjected to persecution, or even worse, was exiled. He or she, the writer, may be even unknown, but almost everybody will start to bark… And that is the wonderful thing with freedom of speech: it defends not only you personally, but all others too. And also, vice versa…

There are tribes where people judge the quality of the work instead, many without reading even a single line, or may be by reading a couple of lines, the most nasty piercing or incriminating ones which were pointed out to the public out of malice; and that would be enough…

For me this is the excuse for treason to a moral principal, which is, to immediately defend a writer or a journalist; and also is a self-defense on the unconscious level, from the excruciating awareness of personal worthlessness, defenselessness, and despondency as an individual and also as a nation…

My personal opinion about executed or exiled writers, no matter what and how they write:

If a writer has succeeded to be a pain in the ass of the ruling cliques for some time, no matter in what country, whether in a democracy or a dictatorship, he must have been a damn good one, because he was fulfilling the chief duty of a writer: to be a pain in the ass of the ruling elite.

I love you all,

Vahe Avetyan

ՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ ՅԵՂԱՓՈԽՈՒԹԵԱՆ ՄԻ ՆՈՐ ՊԱՐՈՒՆԱԿ

Ա

Հայաստանի մէջ ընկերային եւ տնտեսական կեանքի իրականութիւնը բացայայտ է եւ միայն հաւատարիմ «հայրենասէրներն» են վկայում, թէ երկիրը զարգանում-բարգաւաճում է, եւ յոռետեսներն են որ չեն ուզում նկատել այդ առաջադիմութիւնը։
Այս հանկերգը լսել է հայրս, լսել եմ ես եւ լսել են իմ զաւակները։
Հայաստանի, հայաստանցու եւ Տարաշխարհի հայի ճակատագրով մտահոգուած մի փոքրամասնութիւն լծուած է թէ՛ իրազեկութեան ընձեռած հնարաւորութիւններով, եւ թէ՛ գործնական քայլերով կանխելու հերթական մի ողբերգութիւն, որ չարագուշակ ամպի պէս կախուած է բոլորիս վրայ։ Այդ փոքրամասնութիւնը «հայրենիք լքածներն» են, «դաւաճանները» եւ անպայման Հայաստանից դեռ չվտարուած «արտասահմանեան էմիսարներ», որոնց գործունէութիւնը ծառայում է… ծառայում է…
Իսկապէս, այդ ի՞նչ գործունէութիւն է եւ ինչի՞ կամ ո՞ւմ է ծառայում նրանց այդ գործունէութիւնը։

Բ
Բնական է, որ այդ «տիտղոսներ»ը չեն շռայլւում ամէն պատահական մէկին։ Դրանց արժանանում են մտաւորականները, յատկապէս գրիչի մարդիկ, ովքեր իրենց մաշկի վրայ զգալով՝ քաջատեղեակ են այն դիւային միջոցներին, որպիսիք նեղն ընկնելուն պէս կիրառում են դիմակափոխուող կայսրութեան գաղտնի սպասարկութիւնները։
Անցեալ դարի 90-ականներին իրադրութիւնը փոխուեց։ Եւ արդէն մեր դարասկզբին իշխանութիւնն անցաւ Չէկիստների ձեռքը։ Եթէ մինչ այդ KGB-ն գործում էր կոմկուսի քաղբիւրոյի շուաքի տակ, ապա հիմա նրա գործունէութիւնը բացայայտ է այնքանով, որքանով հէնց ինքը KGB-ն է կառավարութիւնն ու իշխանութիւնը։
Այս իրականութիւնը գաղտնիք չէ ժամանակակից Ռուսաստանի մտաւորականների բաւականին ստուար խմբի համար, որոնք բոլոր առիթներով ջանում են ժողովրդին իրազեկ պահել, թէ Չէկիստական կառավարութիւնը ինչպիսի փորձուած միջոցներով է վերականգնում ստալինականութիւնը։
Մենք, հայերս, ընտրել ենք ոչ թէ Չէկիստական չարիքը շրջանցելու ճամբան (գոնէ շրջանցել կարող ենք), այլ Երեք իմաստուն կապիկների կեցուածքները։ Բայց միայն թւում է, թէ KGB-ի թասակի տակ յայտնուած գոց աչքերով, խցանած ականջներով եւ լեզուն կուլ տուած այդ կապիկները իմաստուն են։
Նրանք դատապարտուած են։ Քանի որ չտեսնելը, չլսելն ու չխօսելը անհնար է, թէ նրանց փրկի։ Հակառակը՝ տեսնել, լսել ու խօսելն է KGB-ի թասակից ազատուելու միակ միջոցը։
Միամտութի՞ւն թէ հիմարութիւն կարծենք մեր կապիկային կեցուածքը, երբ չենք անդրադառնում որ, ինչպէս ցարական, յետոյ՝ կոմունիստական եւ հիմա էլ չէկիստական Ռուսաստանն է իրական իշխանութեան տէրը Հայաստանի մէջ։
Պարսկահայաստանը 18-րդ դարասկզբին նուաճելուց ի վեր Ռուսաստանի շահագրգռուածութիւնը հայ Տարաշխարհի նկատմամբ բնաւ չի նուազել։ Մորից Վագները գրել է. «Հայաստանի մի քանի գաւառները պարսիկներից գրաւելով, Ռուսաստանը մի նուրբ դիտաւորութիւն ունէր… Էջմիածինն ունենալը, որպէսզի, ինչպէս այնտեղի երկիրն է տիրում մարմնաւորապէս, նոյնպէս եւ կաթողիկոսի հոգեւոր ուժի վրայ էլ իր ազդացութիւնն ունենալով, աստիճանաբար ամէն տեղ իր ազդեցութիւնը հաստատի եւ բարոյապէս տիրի»։
Հայաստանը, որտեղ, ի դէպ, նոյնիսկ աստուածաշնորհ գրողներն են հոխորտացել, թէ «Մենք պէտք է կարողանանք խաբել թէ՛ ինքներս մեզ, թէ՛ ժողովրդին, եւ չընդունենք մէր պարտութիւնը… Սփիւռքը պէ՛տք է ենթարկուի մեզ» (Հրանտ Մաթէոսեան), այս վերջին երեք-չորս տարիների ընթացքին հետեւողականօրէն, հաշուարկուած ու ծրագրուած, լծուել է նոյն այդ սփիւռքը լլկելու, դիմազրկելու, նրա ողնաշարը փշրելու գործին, ինչը իրականացւում է նաեւ հայաստանցի մտաւորականներին, մասնաւորապէս գրողներին վարկաբեկելով, երկրից քշելով եւ իբրեւ «օտար սպասարկութիւնների գործակալներ» ներկայացնելով։

Գ
Հիմա, երբ ֆութբոլային դիւանագիտութեանը փոխարինեց դիւանագիտական աճպարարութիւնը, այլեւս ինքնին բացայայտւում են, թէ ինչո՞ւ յանկարծ ստեղծուեց Սփիւռքի նախարարութիւն, որ երկրի ներսը զբաղուած է «հանդէս գալով խառն ամուսնութիւնների դէմ» եւ «Տուն արի՛» կարդախօսներ տարածելով, իսկ երկրից դուրս… երկրից դուրս այդ նախարարութիւնը փորձեց Տարաշխարհի հայերին նախապատրաստել նախագահի այցելութիւններին, որի նպատակն էր արձանագրութիւնները ստորագրելուց առաջ ստանալ համահայկական աջակցութիւն՝ հայաստանեան հատ ու կենտ խօսողներին լռեցնելու նպատակով։ Այս գործողը ձախողուեց։ Բանից պարզուեց որ թէեւ սփիւռքը դեռեւս հաւատում է կամ դէմ չէ հաւատալու զանազան հաւանական ու անհաւանական խոստումների, բայց երբ խնդիրը վերաբերում է Ազգային Գերագոյն Շահին եւ Ազգային Ինքնասիրութեանը, ապա կարող է նաեւ իր վճռական «Ոչ»-ն ասել։

Շրջանցելով զանազան փոքր-մոքր ձեռնարկները, որպիսիք աշխուժօրէն շարունակեցին Կրեմլի քաղաքականութիւնը Տարաշխարհի մէջ, պեղենք մի նոր «միջոցառում» որ տեղի է ունենում Հայաստանի Գրողների միութեան նախաձեռնութեամբ Լոս Անջելոս քաղաքի մէջ։ Խօսքը հայ գրողների մի նոր համաժողովի մասին է։
Ի դէպ, նոյնպէս եւ լոս անջելեսեան այս «օպերացիան» մեզ համար բնաւ էլ ո՛չ զարմանալի նախապատրաստական աշխատանքներ է ունեցել։ Դրանցից միայն մէկը յիշեցնեմ, քանի որ իմ նպատակը չէկիստական «օպերացիաների» մեթոդական ուսումնասիրութիւնը չէ։
Մի քանի ամիս առաջ իմ վաղեմի ծանօթ գրչակից լոս-անջելոսաբնակ Օշին Քեշիշեանը, գրական մի երեկոյի ընթացքին, խօսելով տեղի հայ գրողների մասին, «ահրաժեշտ չէր նկատել խօսելու գրական արժէքների մասին, քանի որ համբերութեան սահմաններից դուրս էր բոլոր հեղինակների մասին մէկ առ մէկ ներկայացնելը (շարադրանքը պահուած է անփոփոխ)», բայց կարեւորել էր «Կալիֆորնիա ապրող քանի մը հարիւր հայ գրողների»։
Այսպիսով, բանից պարզւում է, թէ Միացեալ Նահանգներում «քանի մը հարիւր» գրողներ կան։ Բայց քանի՞ «քանի մը հարիւր»… Երկո՞ւ… Երե՞ք… Ոչ՛։ «Քանի մը հարիւր» տարրական մաթեմատիկայի տրամաբանութեամբ նշանակում է առնուազն չորս հարիւր։ «Քանի մը հարիւր» (այս դէպքում, երեւի հինգ հարիւրից աւելի) գրողներ էլ կան Հայաստան։ Չմոռանանք Լիբանան, Պարսկաստան եւ այլուր բնակուող գրողներին… Եւ կը պարզուի որ հայ գրողների թիւը հասնում է առնուազն 1500-ի։ Ի դէպ պէտք չէ մոռանալ որ գոնէ արուեստի բնագաւառի մէջ չի կարող քայլել Կ. Մարքսի այն դրոյթը, թէ «Քանակը որակ է տալիս»։ Այս պարագայում օրինաչափութիւնը ճիշտ հակառակն է։
Բայց հիմա կարեւորն այն է որ պրն Լեւոն Անանեանը, Հայաստանի գրողների միութեան նախագահը, հերթական համաժողովը հրաւիրել է Լոս Անջելոսի մէջ ոչ թէ հէնց այնպէս, ինչպէս արդէն դիպուկ բնորոշուել է՝ «տուրիստական շրջագայութեան նպատակով», այլ «քանի մը հարիւր» գրողների հետ հայ գրականութեան զարգացման հարցերը քննարկելու համար։ Դժուար չէ կռահել որ Օշինի «քանի մը հարիւր»-ը անհրաժեշտ էր փակելու համար բոլոր նրանց բերանները, ովքեր կը փորձէին կասկած յայտնել լոս-անջելոսեան այդ «տուրիզմի» նպատակահարմարութեան մասին։
Որո՞նք են այդ հարցերը։ Եւ արդեօք «գրակա՞ն» հարցեր են դրանք։

Դ
1934 թուականին ընկեր Ստալինը ստեղծեց սովետական գրողների միութիւն, որ ունէր նախարարութեան կարգավիճակ։ Թէ ինչպիսի՜ ողբերգական իրադարձութիւններ տեղի ունեցան գրողների նախարարութեան մէջ, որ, ի դէպ, գտնւում էր KGB-ի հսկողութեան տակ՝ յայտնի է։ Թէեւ արդէն այսօր Թոթովենցի, Չարենցի, Եսայեանի Բակունցի եւ այլ ֆիզքական ու բարոյական զոհերի մասին զանազան ըսի-ըսաւներով Հայաստանում փորձում են ուշադրութիւն շեղել ճերմակ ցեղասպանութեան կազմակերպիչներից։
Գրողների դէմ բռնաճնշումները շարունակուեցին նաեւ 1953-ից յետոյ, քանի որ գրական նախարարութիւնը վաղուց դարձել էր չէկիստական կառոյց։ Պաստեռնակ, Ախմատովա, Սոլժենիցին, Սինեաւսկի, Աքսեոնով եւ այլոք նոյնպէս դարձան այդ նախարարութեան զոհերը։
Հայաստանում, յիսնականներից ի վեր մինչեւ 80-ականներ Գրողների միութեան առաջին քարտուղար Էդուարդ Թոփչեանի անձնական պարկեշտութեան շնորհիւ, նախարարութիւնը մաքուր մնաց, թէեւ լեցուն էր արիւնռուշտ, շարունակ հաշիւներ մաքրող, ամէն պահի իրար վրայ քաղաքական մեղադրանքներ յօրինող անտաղանդ մարդկանցով։ Այդ շրջանին կատարուած ճնշումներն ու սպանութիւնները իրականացնում էր ինքը՝ KGB-ն… Անդրանիկ Թերզեան, Սլավիկ Չիլոյեան, Պարոյր Սեւակ, Մուշեղ Գալշոյեան…
Էդուարդ Թոփչեանի հրաժարականից յետոյ նախագահական աթոռին արդէն նստեցին նաեւ այնպիսիները, ովքեր պատրաստակամօրէն եւ խանդավառութեամբ կրկնում էին 30-ականների հարուստ փորձը…
Գրողը հեռացուեց այդ նախարարութիւնից, գրողը յայտարարուեց այլախոհ այդ նախարարութեան ջանքերով, նոյն նախարարութիւնը՝ շահարկելով Հայաստանի ընկերային-տնտեսական գահավիժող իրականութիւնը, գրողին դարձրեց ոտքի ջնջոց…
Այս նոր պարունակի «գրական գործիչը» Լեւոն Անանեանն է, որ KGB-ի գնդապետ Պուտինի մտերիմ բարեկամ հայազգի օլիգարխի դոլարներով մի նոր «համահայկական» է կազմակերպում «քանի մը հարիւր» գրամոլների հետ։ Այդ «մի քանի հարիւրը» շատ շուտով կը դառնան «հայ մտաւորականութեան ձայն»՝ պաշտպանելու համար այն քաղաքականութիւնը, որ տարածաշրջանում վարում է Կրեմլը՝ Հայ ժողովրդին դարձնելով հերթական զոհ իր մեծապետական նկրտումների բագինի վրայ։

Ե
Ովքեր շահագրգռուած են մեր մշակոյթով ու գրականութեամբ, արդէն բազմիցս հանդիպել են այնպիսի ահազանգերի, թէ՝ «Մշակոյթ չունենք», «Մենք ենք ստեղծելու հայ մշակոյթը», «Գրող չունենք, որտեղի՞ց գրականութիւն լինի« եւ այլն։
Մշակոյթ ունենալ-չունենալու խնդիրը հետաձգելով մէկ այլ առիթի, հիմա փորձենք պատասխանել այն հարցին, թէ ունե՞նք արդէօք գրող եւ գրականութիւն։
Գրականութիւն, ի հարկէ, ունենք… Այս դէպքում որեւէ տարակոյս չկայ, որքան էլ Գրողների միութեան պատերից ներս հնչեն այնպիսի դատավճիռներ, որպիսիք են, օրինակ՝ «Նոր սերունդը Աբովեանով զբաղուելու ժամանակ չունի», «Բակունցը ժամանակավրէպ է» եւ այլն։ Նորութիւն չէ, որ գրամոլների համար, ովքեր ապաստանել են գրական նախարարութեան եւ նրա աչալուրջ թասակի տակ, անցանկալի են մեր գրականութեան անցեալի դէմքերը, որոնց նոյն անցեալի փորձառութեամբ կարելի լինէր արգելել, պիտակներ փակցնել, իսկ գաղտնի կարդալու համար էլ ընթերցողն ուղարկուէր հիմար ուղեղը ցուրտ հեռաստաններում պաղեցնելու համար։ Բայց բանն այն է, որ նոյն այդ գրական նախարարութեան համար էլ անցանկալի են մէր ժամանակակից ճշմարիտ գրողները։ Նրանք, ովքեր անընդունակ են ծառայել որեւէ մէկին, կամ որեւէ նախարարութեան, կամ որեւէ սպասարկող կազմակերպութեան…
Հայաստանեան underground-ի եւ վտարանդիութեան մէջ «քանի մը գրողները» արդէն իսկ ստեղծել են թէ՛ ճշմարիտ արձակ եւ թէ՛ քերթութիւն։ Նրանց ստեղծագործութիւնները երբեմն լոյս են տեսնում, բայց աւելի հաճախ հրապարակւում են համացանցային ազատ դաշտի մէջ։
Իբրեւ այլախոհ հեղինակներ, բնական է, նրանք չեն մասնակցելու զբօսաշրջիկային համաժողովին՝ մի կողմից եւ միւս կողմից հերթական մի ցուցքի որ մարդկանց ուղեղները լուանալու նպատակ ունի։

Այդ համաժողովին, օրինակ, չեն մասնակցի Գրիգոր Պըլտեանը, կամ Արմէն Մելիքեանը, կամ Վահէ Աւետեանը, կամ Վիոլետ Գրիգորեանը, կամ Արա Պալեոզեանը, կամ Վահան Իշխանեանը, կամ… որոնց հետեւողականօրէն եւ չէկիստական փորձառութեամբ հալածում է գրականութեան հետ որեւէ եզր չունեցող Լեւոն Անանեանը։

Զ
Բայց ո՞վ է այսօր այլախոհ գրողը …
Երեկուանը յայտնի էր։ Երեկուանը բոլշեւիկեան բռնատիրութեան էութիւնն ու դէմքը բացայայտող գրողն էր։ Իսկ այսօրուա՞նը…
Մի՞թէ Հայաստանի այսօրուայ ընկերային, տնտեսական, ներքին ու արտաքին քաղաքականութեան ոլորտների մէջ բացայայտելու ինչ որ բան կայ։ Հետեւաբար, ինչո՞ւ հայագիր եւ իսկական գրողները հալածւում, վարկաբեկւում եւ ապատեղեկատուութեան բոլոր հնարաւոր միջոցներով վարկաբեկւում են գրական չեկիստական նախարարի եւ նրա մոնթերի ջանքերով։
Բանն այն է որ այդ գրողները իրենց ստեղծագործութիւններով, իրենց հրապարակագրութեամբ եւ գործունէութեամբ նուիրուած են բացայայտելու ռուսական կայսրութեան խարդաւանքներն ու նկրտումները, Հայաստանը եւ հայ ժողովրդին օտար ձեռնածուների գործիքը դարձնելու իրականութիւնը, զոյգ կայսրութիւնների «Հայաստան՝ առանց Հայի» վաղնջական կարգախօսը գործադրողների ջանքերը։ Վերջապէս, նրանք, այդ մի քանի արուեստագէտները իրենց երկերով բացայայտում են Հայաստան երկիրը նորից «մեծ եղբոր» գրկի մէջ աւելի հարմար տեղաւորելու յաջորդական փուլերը։
Է
Ծառայելով KGB-ին, Հայաստանի գրական նախարարութիւնը եւ բոլոր նրանք, ովքեր Հայաստանում լինի եւ կամ Տարաշխարհ՝ դարձել են այդ հիմնարկութեան ծառայողներ, լծուած են անցեալ 30-ականների Ստալինեան-Խանջեանական մշակութային յեղափոխութիւնը իր կատարելութեան հասցնելու գործին, Հային իր տեսակից, իր երկրից, իր պատմութիւնից, իր մշակոյթից, իր ապագայից զրկելու գործին։
Եւ 21-րդ դարի մշակութային յեղափոխութեան նոր պարունակը սկսուել է նախ եւ առաջ ազգի լեզուն կտրելու, ժողովուրդը վերջնականապէս խաւարի մէջ թաղելու եւ Վասակ Սիւնեցու եսակենտրոն գաղափարական դրոյթը հաստատելու վաղեմի փորձառութեամբ…
Կ.Ա.Ս.

Յ. Գ. Այս համաժողովը ահազանգ է այն մասին, թէ Մոսկուան Անկարայի հետ թիկունք թիկունքի՝ դեռ որպիսի՜ քայլեր ունի կատարելու Հայաստանի եւ Հայ ժողովրդի դէմ։ «Ներսի» եւ «դրսի» հասարակական կարծիքները մշակելու համար, համոզելու համար, թէ մեր գլխին պայթող ամէն չարիք ինչպիսի երանելի բախտաւորութիւն է՝ իրենց «հայրենասիրական» պարտքն են ստանձնելու «քանի մը հարիւր» գրողները, որոնց, անշուշտ արդէն իշմար են տուել, թէ կարող են ակնկալել կառավարական պարգեւներ, պետական մրցանակներ եւ իբրեւ «գրող» ճանաչուելու հնարաւորութիւն։
Աչալուրջ դիմագրաւենք գալիք անակնկալները, որպիսիք նախապատրաստում են ռուսական KGB-FSB-ի այս էմիսարները Հայաստան աշխարհի եւ նրա ժողովրդի համար։
Նոյն

I wasn’t quite sure what to expect when I decided to read Journey to Virginland.

But what I most certainly did not expect was to find, consistently, one of the most creatively, philosophically, culturally, semantically, and thematically ambitious novels I’ve ever read in my 35 years of professional life.

In the best sense, I’m reminded of George Orwell’s classics, and other authors of similar stature, though there is no true parallel possible with a novel and trilogy as unique in concept and execution as Journey to Virginland.

I am struck by the extraordinary writing, vision, and, perhaps rarest of all, originality, which abounds in every way, and at so many levels and depths of meaning, theme, narrative, etc., that I had to keep slowing my pace, until I could read and “inhale” each word.

A case in point was the passage containing Dog’s dialogue with the Padre, which I have found positively entrancing. This section’s insights and leaps of imagination, manifested through Dog’s answers, are as revelatory and profound as the basic aspects and elements of his overall perceptions and conclusions about the book’s overarching subjects, which have been gradually introduced and interwoven, from the beginning of the novel to here, where they… explode.

Now that I’ve reached the conclusion, I’m simply in awe. Wow! In the vernacular.

We kindly urge you to refuse participation in the Armenian Literature event at UCLA this week which has been organized by the patronage of Levon Ananyan, a long-time KGB operative, one of the prime persecutors of dissident Armenian writers, and the chief mouthpiece of state propaganda for defaming dissident Armenian writers and covering up attempted assassinations against them through orchestrated misinformation campaigns.

We have shared our concerns with the UCLA Administration and have requested Peter Cowe, Chair of the Armenian department at UCLA to cancel this event, and reorganize it later with the participation of Graduate Students at UCLA, most of whom feel that the event has been foisted on them by extramural interests with ulterior agendas.

We strongly believe that a person who has been in charge of persecuting Armenian writers should not be hosted by any Armenian language or literature department in the U.S. or elsewhere, let alone infiltrate the U.S. academia in an attempt to define or redefine literature produced in non-Armenian languages by writers of Armenian origin, within the framework of a given ideological agenda, and a preconceived attempt to define the limits of Armenian literature with a policy of exclusion of dissident Armenian writers.

We consider ignoring our plea to recognize the existence of exiled or dissident writers, and their exclusion from events that otherwise would have compelled their participation, as an insult against Armenian writers and literature.

We will take subsequent actions to expose and denounce those participants in this event who we feel are promoting their personal, “literary” or career interests at the expense of the lives of dissident Armenian writers. This will include a campaign to request some faculty resignations from the UCLA Armenian Department. We will also be contacting the security agencies of the United States to look into this matter.

Your presence or participation in this conference will be regarded as an act of hostility toward the integrity of Armenian literature, and a support for the persecution and exile of Armenian writers.

Please share this memo with others and all potential participants and encourage them to do the same.

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

vernatun.wordpress.com

-Արմե’ն, Դուք 2000 թ-ին հիմնել եք «Հայ հավատք» կրոնական շարժումը. կոչ եք արել վերափոխել հայ եկեղեցին, մաքրազտել հայ հավատքն ու ժամերգությունը ցեղապաշտական տարրերից: Առաջարկել եք հրաժարվել Նիկիայի հանգանակից և հայ հին կրոնի որոշ տարրեր ներառել հայ եկեղեցվո դավանանքում: Ի՞նչ միտումներ ունի այդ շարժումը և ի՞նչ ասել է մաքրազտել հայ հավատքը:

Խորհրդային դարաշրջանը իր թերություններով հանդերձ աշխարհում առաջին անգամ կարողացավ ստեղծել մի քաղաքակրթական տարածք, որն առհասարակ զերծ էր հուդաքրիստոնեական քաղաքական թափանցումներից: Խորհրդային Միությունը քայքայելու նպատակով ԱՄՆ-ի հետախուզական մարմինները բովանդակ աշխարհում զարկ տվեցին կրոնական մոլեռանդությանը: Այդ երկսայրի սուրը, սակայն, այժմ խփում է ԱՄՆ-ին իսլամական մոլեռանդության տեսքով: Խորհրդային Միության քայքայումից հետո Հայաստանը դարձավ հուդաքրիստոնեական լավ կազմակերպված հոսանքների ներխուժման կիզակետ: Դրա մեջ կարևոր դեր ունեցավ սփյուռքահայությունը: Պատասխանատվություն են կրում նաև Հայաստանի առաջին իշխանություններն ու ներկա իշխանությունների դաշնակ կրթական նախարարությունը, որը դպրոցներում հայոց եկեղեցու պատմություն դասավանդելու պիտակի տակ հուդայականացնում է հայ երեխային: Կրոնաքաղաքական պատերազմը ողջ թափով շարունակվում է` տիրելու համար  հետխորհրդային տարածքներին: «Հայոց եկեղեցի», «վրաց եկեղեցի», «ռուս եկեղեցի». սրանք բոլորը խրտվիլակային անվանումներ են, որոնք իրականում, տվյալ ժողովուրդների ազգային ինքնասիրությունը փայփայելով, հող են հարթում հուդաքրիստոնեական կոչված գաղափարախոսության արմատավորման համար ողջ հետխորհրդային տարածքում:

Խորհրդային կարգերը, հասարակության կայացման հիմնախնդրով տարված և շեշտը դնելով գիտության ու բանապաշտության վրա, ի վիճակի չեղան իրենց աշխարհայացքում ներառելու մարդու ներաշխարհի զգայական հակումները, հատկապես նկատի ունեմ խորհրդապաշտական կամ միստիկ հակումները: Մարդ անհատի կազմավորման հարցում այս բացթողումն է այսօր մասամբ պատճառը, որ այդ ներքին դատարկ տարածությունը սանձարձակորեն ներխուժեն «հոգևոր հաց» խոստացող հոսանքները, որոնք այդ հացի մեջ փաթաթված տալիս են նաև մի ցեղապաշտ կուռքի «քյաբաբը»:

Ինչ վերաբերում է Նիկիայի հանգանակից հրաժարվելուն, ապա յուրաքանչյուր գիտակից մարդ գիտի, որ այն, առաջին բառից մինչև վերջինը զառանցանք է: Այն ամեն կիրակի աշխարհով մեկ մի ամբողջ ազգի ենթարկում է հասարակական թմբիրի: Ժամանակն է, որ վերափոխենք մեր եկեղեցին` այն ազատագրելով Եհովա կոչված վիշապի, նրանից ստորոգյալ նոր առասպելների ու նրա մանկլավիկների ճիրաններից:

-Դուք ուսումնասիրել եք հայ դիցավեպը, այնուհետև 2002-ին տեղափոխվել եք Հայաստան` «Սասնա ծռեր» էպոսի վերաբերյալ Ձեր կատարած ուսումնասիրությունները խորացնելու նպատակով: Նաև բացահայտել եք «Սասնա ծռերի» գաղտնագիտական համակարգի ամբողջական կառույցը: Այսինքն` «Սասնա ծռերը» կոդավորվա՞ծ դիցավեպ է և պատմական ակնարկնե՞ր եք բացահայտել:

Այս մասին ես խոսացել եմ մեր մեծ առասպելաբան Սարգիս Հարությունյանի հետ` որքան հիշում եմ` 2002-03-ի ձմռանը, երբ արդեն Հայաստանում էի: Նա սկզբում կասկածանքով մոտեցավ պնդումներիս, սակայն հետո խորհուրդ տվեց ամուր կանգնել տեսությանս վրա: Դժբախտաբար Հայաստան վերադարձի հնարավորությունից զրկված եմ և չեմ կարող շարունակել ուսումնասիրություններս այսպիսի դրական մարդկանց միջավայրում: Իմ ամենամեծ կորուստը եղավ նման հրաշալի մարդկանց բացակայությունը իմ կյանքից: Հայաստանում կան բարձր բարոյականության տեր մեծ գիտնականներ:

Այս նյութի մասին գրվել են մի քանի կիսագիտական կամ ոչ գիտական ուսումնասիրություններ, նաև բավական լուրջ բանասիրական գործեր, որոնք, սակայն, խիստ հեռու են համակարգն ամբողջությամբ բացահայտելուց: Մի քանի ուսումնասիրողներ էլ, որսալով իմ առանցքային մտքերը, ներկայացրել են յուրովի: Դա արել են անհատական շփումներից կամ միջնորդավորված ձևով: Դրանից շահում է մշակույթը, բայց ոտնահարվում է մարդը` ազգային կուռքի հաշվին: Աղբը նետեք այն մշակույթը, որը կերտվում է այդպիսի բանաձևով, որտեղ գողությունը բարոյական չափանիշ է, և զոհը` միշտ ուրիշը, եթե ուզում եք տարբերվել Համիտներից կամ փարավոններից: Ունեմ մոտ 300 էջ կազմող նախնական աշխատանք` անգլերենով, որը դեռ պատրաստ չէ հրատարակության: Այն կիսատ մնաց Հայաստանից հեռացմանս պատճառով: Համակարգի մասին մեկ-երկու բանալի տվել եմ իմ «Ճանապարհ դեպի Կուսաստան» վեպի առաջին հատորում, իսկ շատ ավելին` ողջ համակարգի ուրվագիծը` երկրորդում: Այն լույս կտեսնի մեկ ամսից: Կույր ու կեղծ մարդիկ, ներառյալ Հայաստանի գրողների միության մեջ բնավորված նախագահ-մախագահ կոչվածները, այս գրքում տեսնում են միայն մի բան` սփյուռքահայի առնանդամը Հայաստանի որովայնի մեջ, և կատաղում` ջանալով ամեն կերպ այն նսեմացնել, հալածել հեղինակին: Սեփական բարդույթները զգեստավորում են տեսաբանական լաթերով: Բայց գիտնականներն առնվազն պարտավոր են նշելու իրենց օգտագործած աղբյուրը, թեկուզ եթե դրա հեղինակը մի շուն է:

Ինչ վերաբերում է պատմական մոտեցումին, ապա այն սկսեց տակավ առ տակավ խամրել Աբեղյանից հետո. և իրավացիորեն: Դա առանձին մի շատ ընդարձակ նյութ է: Համակարգն ինձ հաջողվեց հայտնաբերել գրեթե պատահաբար: Զբաղված էի դիցալեզվաբանական տեսության նախագիծ մշակելով և ուշադրությունս մի քանի ամսով սևեռել էի հայկական դիցավեպի վրա. այն կլանեց ինձ: Հետագա ուսումնասիրություններս խորացրին համոզմունքս:

-«Գործք Շնաց կամ Ճանապարհ դեպի Կուսաստան» խորագրով Ձեր գրքի մոտիվներով ծաղրուծանակի եք ենթարկել ՀՀ ղեկավարությանն ու հոգևորականներին, ինչպես նաև արծարծել եք սեռերի միջև փոխհարաբերությունների խնդիրներ: Դուք պնդում եք, որ 2005 թվականին լույս տեսած այդ գիրքը չի ընդունվել բոլոր Հայաստանում գործող գրախանութների կողմից: Չե՞ք կարծում, որ այդ գրքով Դուք հայհոյել եք հայ եկեղեցուն, եկեղեցականներին և առհասարակ քարոզում եք վերացնել եկեղեցու ինստիտուտը:

Կարելի՞ է ձեր հարցադրումից կռահել, որ գրախանութը պետք է լինի ավանդապաշտության և խավարամտության տարածման կենտրոն, կրոնական ստրկատիրության բանբեր: Ասում եք «հայ եկեղեցի», բայց այդպիսի բան գոյություն չունի: Կա մի հետադիմական գաղափարախոսություն` խարսխված հուդայական որակազուրկ ու ցեղապաշտ առասպելական համակարգի վրա: Կա Հայաստանում գործող մի եկեղեցական կառույց, որը սնվում է այդ օտար և ստրկատիրական համակարգից ու մի ամբողջ ազգ գերում` նրան դարձնելով Հուդայի ստրուկը: Չկա հայ եկեղեցի. դա զառանցանք է: Կա հուդայական գաղափարախոսության հայկական թև, որն ազգայինի պիտակի տակ սողոսկում է հայ մարդու ներաշխարհ: Անիծված են հայոց մեռելներն ու ողջերը, որոնց ծննդյան, ամուսնության ու մահվան ծեսերը կատարվում են հուդայական խորհրանիշներով: Հայկական լեռնաշխարհը կքել է մի ցեղապաշտ կուռքի ոտքերի տակ, որին պետք է հիմնահատակ անել Սասնա ծռերի Թուր Կեծակիով:

Կարծում եմ, որ մեր սերունդը հնարավորությունը կունենա գահընկեց անելու զույգ կաթողիկոսներին, վառելու «Աստվածաշունչ» կոչված խարդախանքը Էջմիածնի բակում, քաղաքը վերանվանել Վաղարշապատ, տաճարի գլխին տնկված խաչը փոխարինել հայկական հավերժության խորհրդանշանով և հաստատելու հա՚յ եկեղեցի: Խորհուրդ եմ տալիս հայ ճարտարապետներին, որ մեր եկեղեցիները կառուցելիս կամ վերակառուցելիս առաջնորդվեն հայկական մեհենական ավանդույթներով, որպեսզի, երբ այդ պայծառ օրը գա, մեր ազգի գումարները կրկնակի չմսխվեն, այլ նվազագույն լրացումներով հնարավոր լինի եկեղեցիները վերածել մեհյանների:

-Ճի՞շտ են այն լուրերը, որոնց համաձայն` Հայաստանում բնակվելու տարիներին ՀՀ դատախազությունը Ձեզանից 10.000 դոլարի չափ կաշառք է պահանջել` սպառնալով գումարը չտալու դեպքում բանտարկել Ձեզ` որպես պետության հիմքերը խարխլող ոճրագործ: Քրեական ո՞ր հոդվածով են Ձեզ սպառնացել և կոնկրետ ո՞վ, ինչի՞ համար է կաշառք պահանջել:

Իմ փաստաբանը դատախազության անունից այն պահանջել է ինձանից` սպառնալով, թե այլապես ինձ կձերբակալեն և հեռուստատեսությամբ ողջ Հայաստանով կներկայացնեն որպես հետին ոճրագործի: Դա պահանջել են` ինձանից յուրացված գումարը` 20.000 դոլար, ինձ վերադարձնելու խոստումով: Գումարի կեսը` ճիշտ ինչպես անում է մաֆիան: Դատախազությունը բնականաբար մերժել է այս մեղադրանքը, և իբրև տրամաբանական հետևանք` դատախազությունից պահանջել էի ձերբակալել փաստաբանին զրպարտության մեղադրանքով, եթե նա ստել է (վկաներ կային): Դատախազությունը ոչ մի քայլ չձեռնարկեց իրավաբանի դեմ: Իսկ իմ ընկերուհիներից մեկի սիրածը, ինքն էլ` դատախազ, որ ներկա էր եղել դատախազների այս ներքին խոսակցությանը, հաստատեց ասվածը` խոստանալով օգնել: Սակայն հետո հրաժարվեց: Իսկ վկաները ահաբեկվեցին ոչ միայն դատախազության, այլև Երևանի ոստիկանության քաղաքային վարչության և ԱԱԾ-ի կողմից:

-Դուք տեղեկատվություն եք տարածել այն մասին, որ ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայությունը Ձեզ որակել է իբրև ազգի դավաճան և հետապնդել է, մինչև անգամ Ձեր նկատմամբ հետախուզում է հայտարարվել: Պատճառը Ձեր «Գործք Շնաց կամ Ճանապարհ դեպի Կուսաստան» գի՞րքն է եղել:

ԱԱԾ-ի շենքում իմ այն ժամանակվա ընկերուհուն` ներկայիս կնոջս, ի դեպ` բավական քաղաքավարի, հարցաքննելուց և սպառնալուց հետո, որ նրան կդատապարտեն և կբանտարկեն` որպես ազգային դավաճանի մեղսակցի, պահանջել են իրենց հետ համագործակցել իմ դեմ, որի համար էլ նրան փորձել են նաև կաշառել Հայաստանում իմ իսկ ունեցած գույքով: Նրանից պահանջել են նաև չհրատարակված իմ գրքերի ճկապնակները: Խոսակցությունն այնուհետև կենտրոնացվել է իմ «Ճանապարհ դեպի Կուսաստան» գրքի դատապարտման վրա` բացահայտորեն այն կապվելով իմ դեմ հարուցված քրեական մեղադրանքների հետ:

ԱԱԾ-ն մտել է նաև իմ մեկ այլ ընկերուհու տուն` նրա բացակայության ժամանակ: Նա վերադարձին տեսել է, որ տանը մարդիկ կան, նստած` համակարգիչն են ուսումնասիրում: Նրանից պահանջել են, որ հանձնի իր մոտ պահ դրված իմ սեփականության փաստաթղթերը` դրանք ոչնչացնելու համար, «որպեսզի էդ քո Արմենը այլևս Հայաստան ոտք չդնի»: Բախում է առաջանում, նույնիսկ մարմնական ընդհարում: Նրան ինձանից «պաշտպանելու նպատակով» մեկ այլ օր ունկնդրել են տալիս այլ կանանց հետ իմ հեռախոսազրույցները` հաստատելով, որ «էդ քո Արմենը սրիկայի մեկն է», փորձելով համոզել, որ հրաժարվի ինձ պաշտպանելուց: Նա օրենքով իմ լիազորված անձն էր: Միայն թե չգիտեմ` այս վերջինն արել էր ԱԱԾ-ն, թե մեկ այլ կառույց: Մի քանի կառույցով գործում էին կատարելապես ներդաշնակ: Իսկ ընկերուհուցս արդեն 4 տարի է, ինչ ոչ մի տեղեկություն չունեմ` հակառակ բոլոր փորձերիս:

Այս ամենը խիստ ցավալի է ԱԱԾ-ի նման մի կազմակերպության վարկի համար, որը փոխանակ Հայաստանի անվտանգությանն սպառնացող իրական վտանգներին դիմագրավելու, հալածում է Հայաստանում հաստատվել փորձող հայ գրողին: Ո՞ւմ պատվերով: Եթե նման հարց է ծագում, ապա պետք է նախ ընդունել, որ այն խաղալիք է ինչ-որ մեկի ձեռքում: Մի՞թե:

-Արմե’ն, Դուք նաև պնդում եք, որ մի խումբ կրոնական մոլեռանդների և ԱԱԾ-ի կողմից բռնության են ենթարկվում այն լրագրողները, ովքեր փորձում են լրատվամիջոցներով Ձեր մասին խոսել: Փաստորեն, նշյալ մարդկանց հիմա ես ձեռնո՞ց եմ նետում այս հարցազրույցով:

Չեմ կարծում: Հանգամանքները տարբեր են: Այս բոլորից վրդովված` մի հոդված էի գրել` խորագրելով` «Կամ Կոտայքի օլիգարխի գլուխը, կամ` ՀՀ նախագահի»: Հոդվածը Ռադիոյի մի աշխատողի ձեռքն էր ընկել ու նա որոշել էր այն եթերով ընթերցել: Նախքան հաղորդումը ԱԱԾ-ն ներխուժել էր Ռադիո` նրան ձերբակալելու մտադրությամբ: Նա հեռացավ Հայաստանից, երբ, մեկ այլ պատճառով, սպանվեց նրա ընկերը, որին շփոթել էին իր հետ:

-Ճի՞շտ է, որ սփյուռքահայ համայնքում ՀՅԴ-ն տարատեսակ խեղաթյուրված տեղեկատվություններով փորձում է Ձեզ ներկայացնել իբրև բարոյազուրկ մարդ և ամեն ինչ անում է Ձեզ մեկուսացնելու համար:

ՀՅԴ-ն երբեք իմ դեմ չի գործել, եթե նկատի ունեք բռնատիրության դեմ ծառացող այն ոգին, որ իր բոլոր թերություններով հանդերձ նպաստեց մեր պատմության փայլուն էջերից մի քանիսը կերտելուն: Այսօր այդ կազմակերպությունն ինքն է դարձել Հայաստանում համիտավարի բռնատիրության գերագույն պաշտպանը: Սա գաղափարախոսական կեղծավորություն է, որից խիստ շատ է տուժելու այդ կազմակերպությունը, որը գերին է դարձել մի քանի պատեհապաշտ կամ խմբակամոլ մարդկանց: Իմ դեմ գործել են այդ կազմակերպության մեջ ծվարած ու ՀՅԴ-ի ոգին գրպանած եսապաշտ ու այլամերժ միջակությունները, «ժողովրդավար» ՀՅԴ-ի թագավորիկները:

Պարզապես Դաշնակցությունը չի սիրում ոչ յուրայիններին: Ի՞նչ կարելի է սպասել մի կուսակցությունից, որին շահագրգռում է Անթիլիասի Մասոնական Աթոռի ընձեռած իշխանությունը, թեկուզ եթե այն հուդայական գաղափարախոսության միջոցով ստրկացնի ողջ Սփյուռքը: Ի՞նչ կարելի է սպասել մի կուսակցությունից, որի մամուլը 35 տարի շարունակ Ամերիկայի Հայկական համագումարի գոյությունն իսկ կարծեք ուրանում է` փորձելով սեփականացնել ԱՄՆ-ի Կոնգրեսում ցեղասպանության օրինագծի համար պայքարը, երբ իրականում աշխատանքի մեծ մասն անում է նշյալ կազմակերպությունը, իսկ Դաշնակցության գրասենյակը բարձր համարում չի վայելում Վաշինգտոնում: Այսպես գրում ու յուրացնում են հայ ազգի պատմությունը: Հայաստանում իրեն ժողովրդավար կոչող այս կուսակցության քանի՞ ղեկավար է փոխվել անցնող 10 տարիների ընթացքում: Նրանց ողջ մամուլն առաջնորդվում է «սրբապատկերների քաղաքականությամբ»` հետևորդների ենթագիտակցության մեջ սերմանելով «սրանք են ձեր ղեկավարները» միտքը: Ի դեպ` բավական հակակրելի կերպարների: Նույն ձևով էլ սրանք հավիտենական լռություն են պահում իմ նկատմամբ` որպես առօրյա գիտակցված քաղաքականություն, որի բազմաթիվ փաստերն ունեմ. իսկ երբ խոսում են, դա անում են միմիայն ինձ բարոյազրկելու համար` հերյուրածո ու լկտի ստերի ու աղավաղումների շարահյուսությամբ գլխիվայր շրջելով իրականությունն ու ծաղրելով նույնիսկ ամենատարրական մարդկային վերաբերմունքը:

-Շուտով հրատարակելու եք «Գործք Շնաց կամ Ճանապարհ դեպի կուսաստան» գրքի երկրորդ հատորը, ինչպես նաև «Սասնա ծռեր» դիցավեպի գաղտնագիտական համակարգի հակիրճ ամփոփումը: Ի՞նչ ճանապարհով եք այն հասցնելու հայ ընթերցողին և մտավախություն չունե՞ք կրկին ենթարկվելու հետապնդումների:

Կապրենք, կտեսնենք: Առայժմ մտավախություն չունեմ: Հին մարդիկ գնում են, նորերն են գալիս, հները զգում են իրենց սխալը, թեև այն չեն ընդունում, իսկ ես ներում եմ բոլորին: Մնում է, որ նրանց ներեն իմ ընկերուհիներն ու բոլոր քաղբանտարկյալները:

-ԱՄՆ-ում վաճառվո՞մ է Ձեր գիրքը, կա՞ն այլ լեզուներով թարգմանություններ և ինչպիսի՞ արձագանքներ են լինում գրքի վերաբերյալ:

Արդեն կա առաջին հատորի անգլերեն վերամշակված տարբերակը, որն այս տարի լույս կտեսնի: ԱՄՆ-ում կա հրատարակիչ: Առաջին արձագանքն ունեցա հրատարակչի խմբագրից, որը գրավոր հայտնեց, թե ճանաչում է առնվազն 100 կնոջ, ովքեր անվարան պատրաստ կլինեն ոսկորներս ջարդելու կամ ինձ սպանելու: Ես էլ գրավոր պատասխանեցի, որ եթե դա ճիշտ է, ուրեմն ամերիկացիները հայերից նեղմիտ են: Ծաղրուծանակ եմ արել նաև Բուշին, բայց այստեղ նման բաների համար մարդու չեն հալածում: Անգլերեն տարբերակը զգալիորեն տարբերվում է հայերեն տարբերակից, նաև ավելի ծավալուն է:

Ձեռագիրն ուղարկել եմ անգլերեն լեզվի և գրականության համաշխարհային համբավ ունեցող մի դասախոսի, որ նաև 25 տարվա վաստակ ունի ԱՄՆ մեծագույն հրատարակչատներում: Նրա գրավոր գնահատականն այսպիսին էր. «Չգիտեի ինչ սպասել երբ որոշեցի ընթերցել ձեր վեպը: Ինչ չէի սպասում` այն էր, որ ձեր վեպը (ներառյալ գրքի վերջում տեղադրված այն գրականորեն եզակի փաստաթուղթը, որ պարունակում է հրատարակչի հարցերին տրված ձեր պատասխանները) ստեղծագործական, փիլիսոփայական, մշակութային, իմաստաբանական, բնաբանական, կրոնական տեսակետներից անցնող 35 տարիների իմ մասնագիտական կյանքի ընթացքում ընթերցած ամենահանդուգն գործերից մեկն է: Այն ինձ հիշեցնում է Ջորջ Օրվելի ու նույն կարգի գրողների դասական գործերը, թեև անհնար է իրական զուգահեռներ գտնել գաղափարով ու արվեստով այսքան յուրահատուկ մի գործի»:

–«Գործք Շնաց կամ Ճանապարհ դեպի Կուսաստան» գրքում ասում եք` «Դրախտի կաթողիկոսների ստաբարո կրոնը գառնուկների հոգևոր այլասերման, մարդու որակի կորստյան պատճառ է դարձել: Ո՞ր գիտակից մարդը քսաներորդ դարում կառաջնորդվեր ցնդաբանություններով: Սրա հետևանքով հոգևոր արժեքների բուռն տեղատվություն է կատարվել այս ազգի մեջ: Մարդը հեռանում է հոգևորից, քանի որ այլևս չի հավատում հերյուրածո առասպելների: «Ազգային ավանդույթի» քողի տակ կրոնական առաջնորդները Հուդայի առասպելներն են խոթում նրա կոկորդը` խաբեությամբ հաստատված իշխանությունը պահելու համար»: Համարում եք, որ հայ եկեղեցին կրոն սպառող է, ոչ թե ստեղծող: Որպես քրիստոնյա` ի՞նչ դեղատոմս եք առաջարկում և չե՞ք կարծում, որ Ձեր գրքով խարխլում եք քրիստոնեական արժեհամակարգը:

Ես չեմ խարխլում քրիստոնեական արժեհամակարգը, այլ քարուքանդ եմ անում այն: Իսկ ի՞նչ պայմանով եք ինձ կոչում քրիստոնյա: Հայը չի կարող քրիստոնյա լինել. եթե հայ է, քրիստոնյա չէ: Մի՞թե պետք է թույլ տամ, որ 1700 տարի առաջ ապրած Գրիգոր անունով տգետ ու այլատյաց մի կրոնական, իմ կյանքը ղեկավարի այսօր` արյունահեղությամբ և մշակութասպանությամբ հաստատած սեփական կրոնի միջոցով: Այդպիսի մարդասպանի և ազգասպանի մեծարելը հուշում է միայն ստրուկների բանակի մասին: Հայ ազգ գոյություն չունի: Կա ստրուկների մի զանգված, որ մարդասպանների թողած ավանդույթն է փառաբանում: Կրոնական ողջ դասը արժանի է գնդակահարության: Հայը չի կարող լինել քրիստոնյա. եթե կարող է, ուրեմն կարող է լինել և՛ մուսուլման, և՛ հրեա: Ունենք երկու միլիոն մուսուլման հայեր: Եթե եկեղեցին, ինչպես դուք եք ասում, ազգային կառույց է, ուրեմն պարտավոր է իր դռները բացել այդ երկու միլիոն մուսուլման հայերի առջև, որպեսզի իրենց պաշտամունքները կատարեն այդ ազգային կոչված եկեղեցվո մեջ` Ղուրանը զետեղելով Աստվածաշնչի կողքը: Այլապես այն պետք է դադարի գոյություն ունենալուց` որպես այդպիսին:

-Ձեր գրքում ասում եք` «Ըստ ոմանց` վերջին երեք կաթողիկոսներն էլ մասոններ են». Դուք ամենայն անպատասխանատվությամբ սկանդալային հայտարարություն եք անում: Ի՞նչ ասել է` «ըստ ոմանց». գուցե տրամադրեի՞ք Ձեր տեղեկությունները:

Զարմանում եմ, որ գայթակղություն եք համարում այնքան պարզ իրողությունը: Արամ կաթողիկոսի մասոն լինելու մասին իմացել եմ դեռ նրա Առաջնորդ լինելու օրերից: Պատանիներն անգամ գիտեին: Խորենը ևս մասոն էր: Նրա որդին իմ տնօրենն էր Բեյրութում: Հրաշալի և հայրենասեր մի երիտասարդ էր, որ ինձ անվճար ուսումս շարունակելու հնարավորություն տվեց: Մեր միջև եղել է ջերմ կապ ու մինչև այսօր էլ այդ կապը կա: Հաճախ ինքս էի նրա սեփական նամակները հորը փոխանցում: Հավատում եմ, որ նա ինձ կների այս բացահայտման համար, հատկապես եթե գրքերս ընթերցի, և կդառնա այս շարժման գլխավոր ջատագովներից:

Այստեղ խնդիրը ոչ այնքան ազատ որմնադրական շարժումն է, որքան ազգի հոգևոր տիրույթի պատասխանատու անձի օտար կազմակերպության մեջ ներգրավված լինելու փաստը: Դա անընդունելի է: Սակայն Անթիլիասի կաթողիկոսությունը իր բոլոր ազգային կոչված կառույցներով ոտից գլուխ մասոնական համակարգ է: Նույնիսկ ԱՄՆ-ում Դաշնակցության հովանու տակ գործող հայկական բոլոր վարժարանների հոգաբարձական խորհուրդների կազմերի զգալի մասը մասոն է: Նույնն է երևույթը Հայ բարեգործական ընդհանուր միության, Ռամկավար ազատական կուսակցության և բողոքական տարբեր եկեղեցիների ղեկավարություններում: Սրանց մի մասը եղել են իմ հոր ու հորեղբայրների ծանոթները, զարմիկներիս ընկերները և այլն: Ձեզ հեքիաթ չեմ պատմում:

Հայ կրոնականներից լսել եմ նաև, որ Էջմիածնի ներկա կաթողիկոսը նույնպես որդի ունի: Այս մասին այլ փաստեր չունեմ` բացի հայ կղերականների արժանահավատությունից: Եթե մեր կղերականները ստում են, ուրեմն պետք է ներողություն խնդրեն վեհափառից: Եթե ճիշտ են, վեհափառը պետք է հրաժարական տա: Այս մարդիկ պետք է երևան գան, եթե գոյություն ունեն, և պատմեն իրենց կյանքի մասին: Դրանից կշահի ազգը, մարդը: Իսկ մենք պետք է հանդուրժողությամբ մոտենանք նրանց, եթե քաղաքակիրթ ազգ ենք:

-«Ամեն սերունդ ունենալու է իր միամիտը, որ ճշմարտությունն ասի այնպես, ինչպես կտեսնի»:- Բորիս Պաստեռնակ: Այս խոսքերը Ձեզ ոգեշնչե՞լ են:

Լսել եմ այդ խոսքը: Ռուս գրականությանը մոտից ծանոթանալու մեծ ցանկություն ունեմ, բայց այս պահին հնարավորություններս չեն ներում: Բավարար է անկեղծ լինես ինքդ քեզ հետ և ունենաս արդարության ջիղ մի բան տեսնելու և տեսածդ ասելու համար: Ամոթ է այն հասարակությանը, որ մի սերնդում ընդամենը մեկ միամտի գտնելը չափանիշ է ընդունել: Ամեն հայ պետք է լինի այդ «միամիտը», եթե չենք ուզում ապրել ստրկաբար: Բայց չէ՞ որ մենք «իմաստուն» ազգ ենք:

-Ո՞րն է Ձեր ազգային իդեալը: Հայ մարդը դժգոհ է բոլորից: Բոլորը դժգոհ են բոլորից: Չե՞ք կարծում, որ մենք թերարժեքության բարդույթ ունենք, ինչը մեզ զրկում է մեզանից, ինչպես նաև ուրիշներից գոհ լինելու հատկությունից:

Ինչո՞ւ ազգային և ոչ թե մարդկային, համամարդկային: Հատկապես երբ ունենք Արարատի նման մի խորհրդանիշ: Բովանդակ ազգը կարիք ունի հոգեմաքրման, մտամաքրման: Ծայրահեղ կասկածամտությունն ազգային հիվանդություն է` բնորոշ հայերիս: Մի արդարացեք ուրիշներով` «Մենք միակը չենք»: Իսկ չէ՞ որ սիրում ենք ասել, թե մենք առաջին քրիստոնյա ազգն ենք, և այս կարգախոսը կրում ենք ժանգոտած զարդի պես: Ուրեմն ինչո՞ւ չպիտի լինենք առաջին հոգեմաքրված ազգը, առաջին մտամաքրված ազգը: Մինչև սեռական հարցը չկարգավորվի, կրոնի առաջադրած ոչ մի խնդիր չի լուծվի: Սեռն է հիմքը, թեև ոչ վերջնակետը: Երբ մի մարդ չի համապատասխանում մեր փտած հայեցակարգին, նրան դասակարգում ենք իբրև գործակալի: Ռուսներին էլ աշխատում ենք համոզել, որ նա արևմտյան գաղտնի սպասարկությունների անդամ է` խաղալով նրանց մտավախությունների վրա: Այս Միկրոբունիներին պետք է մաքրել առաջին հերթին իշխանական լծակներից:

-Վերլուծելով հայության այսօրվա ձգտումները` Դուք կարծում եք, որ հայ մարդը վաղուց դադարել է հավատալուց ազատության և արդարության իդելաներին, փոխարենը հայը դարձել է նյութապաշտ: Չե՞ք կարծում, որ մարդը, անկախ ազգությունից, ի բնե հավատում է այդ իդեալներին, և Ձեր խիստ դատողությամբ վիրավորում եք հայերին:

Անշուշտ վիրավորում եմ: Ուզում եք, որ շոյեմ նրանց ու քնեցնե՞մ իրենց ազգային կոչած սնապարծ թմբիրով: Դարձյալ շեշտում եք ուրիշի հետ համեմատելու գաղափարը: Դուք ուզում եք, որ ամեն հարցում ձեզ համեմատեմ Ադրբեջանի հետ: Իսկ ես շարունակելու եմ ձեզ համեմատել միայն Շվեդիայի կամ Կանադայի նման երկրների հետ` չլսելով ձեր ոչ մի արդարացում, ինչքան էլ ճաթեք դրանից:

-«Ինչպես հայությունը, այնպես էլ նրա քաղաքական վերնախավը պատրաստ են զոհելու ամեն ինչ հանուն կուշտ ուտելու, թեկուզև ստրկության մեջ: Այս երևույթը հատուկ է ոչ միայն հայությանը, այլ` բոլոր մեռնող ժողովուրդներին: Ողբերգությունն այն է, որ մեռնող ժողովուրդները վերածվում են նյութապաշտ զանգվածի…»,- Ձեր խոսքերն են: Ձեր ատելության և վիրավորական արտահայտություններից այնպիսի տպավորություն է, որ կարծես հայից թշնամու կերպար եք կերտել:

Դարձյալ կրկնում եք ձեզ չշոյողի մեջ թշնամի փնտրելու հիվանդագին մոլուցքը: Ձեզ ասելով` ի նկատի ունեմ ընդհանուր երևույթը: Ինձ թվում է, որ այդ երևույթի մասին ինձ խոսեցնելու նպատակով եք հեղինակում ընդհանուրի հետ կապված հարցը: Սթափվեք ձեր թմբիրից. գնում եք ինքնակործանման ճանապարհով` հիմար հեռուստատեսային հաղորդումներով օրորվելով, իրականությունից մեկուսացնելով ու կուրանալով:

-Արմե’ն, վերջերս ինտերնետային կայքերում հայտնվեց Վտարանդի հայ գրողների և մտավորականների միության տարածած տեղեկատվությունը «Ահազանգ» խորագրով, որի տակ ստորագրել եք նաև Դուք: Ամբողջ աշխարհով մեկ ահազանգում եք Հայաստանի կողմից հալածանքների ենթարկվելու և վտարվելու փաստերի մասին: Եղա՞ն արձագանքներ:

Վտարանդիները, մեկիկ-մեկիկ իրար գտնելով, դարձան պատկառելի մի խումբ: Առաջին հայտարարությունն արվեց երկու տարի առաջ, որի տակ, որպես զորակցություն իրենց անունները դրեցին 15 ազգերի շուրջ 120 մտավորականներ` ներառյալ բազմաթիվ հայեր, հատկապես կրթական համակարգից: Այն դեռևս առկա է vernatun.wordpress.com հասցեում` այլ հայտարարությունների, ինչպես նաև վտարանդիների և մեր ընկերների մասին տեղեկությունների հետ համատեղ: Պահանջում ենք Շանթ Հարությունյանի  և բոլոր քաղբանտարկյալների անհապաղ ազատ արձակումը, վերաբացել Ա1+-ը: Չի բացառվում, որ այս հարցերը բարձրացնենք ԱՄՆ-ի Կոնգրեսում, հատկապես Շանթի հարցը, որի խորիմաց հոդվածը զետեղել ենք մեր կայքէջում: Համոզված ենք, որ նրան բանտարկելու և քայքայելու իրական պատճառը հուդաքրիստոնեությունից ազգովին հրաժարվելու մասին այդ ցնցող հոդվածն է: Նման բան կարող է անել միայն ազգուրաց պետությունը: Աշխատում ենք նաև նյութական մեծ վնասներ պատճառել, նույնիսկ սնանկացնել այն հեռուստաընկերություններին, որոնք տնտեսական գործունեություն են ծավալում ԱՄՆ-ում: Սրանց գործունեությունը նման է Արցախյան ազատամարտի օրերին իրենց կյանքը զոհող ազատամարտիկների թիկունքում Հայաստանում հաստատվող սակավապետության` օլիգարխիայի գործունեությանը: Թույլ չենք տալու, որ մի ԶԼՄ դառնա ժողովրդավարության համար պայքարի զոհ, իսկ մյուսները առոք-փառոք գրավեն նրա իսկ շուկան` բռնատերերի հովանու ներքո: Արդեն բոյկոտ ենք կազմակերպել այդ ԶԼՄ-ների դեմ, մշակում ենք նաև բռնատիրական իշխանությունների կողքին կանգնած սակավապետների արտադրանքի ԱՄՆ մուտքի բացառումը: Այդ բոլորի մասին կարելի է մանրամասնորեն կարդալ vernatun.wordpress.com կայքէջում:

Դժբախտաբար ԼՏՊ-ի լոսանջելեսյան խումբը` երևանցիական հովեր առած գավառամիտ մի ծերուկի գլխավորությամբ (և կարծում ենք` թելադրված Երևանից), ամեն ինչ անում է` մեկուսացնելու մեզ ժողովրդավարության համար պայքարից` իր ստանձնած «ազգի փրկիչի» կամ «ալտերնատիվ չկայի» քաղաքականության դիմաց` բացառելով ենթադրյալ մրցակիցների գոյությունը, ինչն էլ դժվարացնում է մեր առջև դրված խնդիրների լիարժեք լուծումը: Կարծեք սրանց շահագրգռում է ոչ այնքան քաղբանտարկյալների ազատ արձակումը, որքան ենթադրյալ մրցակիցների բացառումը: Սրանք ժողովրդի դժգոհության ալիքին հեծած ու ժողովրդավարության պիտակի տակ գործող թունդ հակաժողովրդավար մարդիկ են, ժողովրդավարության խորթլախներ, որոնք մի թագավորը փորձում են փոխարինել մեկ այլ թագավորով: Ժողովրդավարություն ասելով` հասկանում են սեփական իշխանություն: Ընկերներիցս տեղեկանում եմ, որ Հայաստանում էլ նման մի իրավիճակ է: Եթե այսպիսի անկար վիճակում իսկ լինելով հալածում են մեզ, ի՞նչ սպասենք նմաններից, երբ սրանց գահընտիրն անցնի իշխանության գլուխ:

Երեք ինքնանշանակները ծայրահեղորեն տարբեր կարծիքներ են հայտնել ու գործել են իրար հակառակ՝ ինչում ասես, բայց երբեւէ չեն խոսել արտագաղթածներից: Այս հարցում նրանք ունեն անթափանց լուռ համաձայնություն, իսկ եթե, այնուամենայնիվ, մի քանի տարին մեկ ստիպված են խոսել դրանից, որովհետեւ համառ մեկը հասունացրել է թեման հասարակության մտքում, անում են դա “ճ” կարգի լրագրողի, ֆիդայիզմի մանկական սինդրոմով տառապող տհասի կամ մոտ ժամանակներս սիստեմից հեռացվելու ենթակա աննշան մի չինովնիկի միջոցով։ Քննադատական մտքի փայլատակման այդ հազվադեպ պոռթկումները միշտ իրար նման են եղել նրանով, որ վերլուծական ոչ մի բան չեն պարունակել: Նկարագրվում են կամ սոցիալ-տնտեսական ներկայիս պայմանները, կամ օսմանյան ջարդերը՝ անպայման, այնպիսի մուննաթի տոնով, կարծես այդ ամենում մեղավոր է արտագաղթած քաղաքացիների մասին խոսողը, այլ ոչ հենց իրենց նախագահներն ու պատմական ղեկավարները։
Նկարագրածս հայկական PR-ի տեխնոլոգիական միակ հնարքն է, որի հիմնադրման արմատները հասնում են մինչեւ հայ հեղափոխականների առաջին համագումար նախանցած դարում ու անգամ ցարական ախրանկա։ Նման դրսեւորման միակ նպատակը հարցը հասունացնողին բամբասելով ու վարկաբեկելով թեման շեղելն է հիմնական խնդրից։
Հասկանալու համար ընդդիմությունների ու կառավարությունների կատարյալ համաձայնության այս ֆենոմենը, պետք է նկատել, որ խոսքը 500 հազար պոտենցիալ ընտրողի մասին է, որոնք երբեք ինքնանշանակներից ոչ մեկին չեն ընտրի, եթե մասնակցեն քաղաքական կյանքին բոլոր իրավունքներով։
Հենց այդ պատճառով են նրանց բոլորին հատիկ-հատիկ ընտրած արտաքսել երեք ինքնանշանակն էլ եւ երբեւէ չեն քննադատվել իրենց ժամանակների ընդդիմություններից։
Արտաքսվածները հայրենիքում իրենց համակիր հատվածի հետ հենց այն երրորդ ուժն են, որին քափ ու քրտինք կտրած՝ ոչնչացրել են չեկիստները եւ ներսում, եւ դրսում, ընդդիմադիր ու կառավարական իրենց բոլոր վիճակներում, որովհետեւ այդ երրորդ ուժը չի համագործակցի նրանցից ոչ մեկի հետ, այդ պատճառով պոտենցիալ թշնամի է։
Կարճ՝ Հայաստանից դուրս ապրող քաղաքացին թշնամի է, որին արտաքսված վիճակում պահելը նաեւ ձեռնտու է նրանով, որ բոլոր ընտրություններում նրա ձայնը կչարաշահվի լցոնման ձեւով, եւ անգամ ամենաընդդիմադիրներն այդ մասին չեն խոսի։ Ոսկու հանք՝ մի խոսքով։ Արժե նաեւ հիշել դրամական փոխանցումները, որոնք երկու կոմբինացիայով հայտնվում են հերթական ինքնանշանակի գրպանում։
Արտագաղթածներից բացառություն են մի փոքր խումբ կթու կով, որոնք իրենց քաղաքացիական իրավունքից կամավոր հրաժարվել են երեք ինքնանշանակների թիմերից որեւէ մեկի հետ գործ կպցնելու դիմաց:
Հայաստանից դուրս ապրող քաղաքացին թշնամի է։
Սա հիմնական պատասխանն է արտասահմանից հնչած ցանկացած մտքին եւ թերթերով, եւ հեռուստատեսությամբ, եւ ֆորումներում, եւ մասնավոր զրույցներում ու քննարկումներում։
Հայաստանում դեռեւս ապրող սիրելի հայրենակից։ Դու կարող ես ձեւանալ ոչ պակաս ուսանած ու խելացի, բայց ոչ մի կերպ չես կարողանալու թաքցնել փաստը, որ անկախության հռչակման օրվանից սկսած՝ մեր երկիրն ապրել է հոգեւոր եւ իմացական անկում մինչեւ հենց այս օրը։
Դու չես կարող հերքել փաստը, որ մեր երկիրն անդադար դատարկվում է եւ անցել է ինքնուրույն վերարտադրման կրիտիկական մինիմում քանակի սահմանը։
Դու չես կարող հերքել պարզ տրամաբանությունը, որ հեռանում են վատ երկրից, իսկ լավ երկիր գնում են, հակառակը չի լինում, ինչպես նաեւ, որ երկրից հեռանալը միայն սար ու ձորից հեռանալ չէ, այլ նաեւ այն մարդկանցից, որ մնացել են երկրում։
Դու չես կարող հերքել թվաբանական հասարակ հետեւությունը, որ անընդհատ քչանալով, մնալու եք վերջապես երկրում միայն այնպիսի մարդկանցով, որոնցից հեռացել են։
Դու չես կարողանալու թաքցնել փաստը, որ ամեն հեռացող եղել է ավելի բանիմաց ու կիրթ իր բարեկամական ու աշխատանքային միջավայրից, իսկ դու նրա վտարմանը մասնակցել ես, որովհետեւ նրա հեռանալուց հետո հնարավորություն ես ստացել զբաղեցնելու նրա տունն ու աշխատավայրը, իսկ մնացյալը մասնակցել են վախկոտ լռությամբ։
Դու երբեք չես կարողանալու հերքել պատմական փաստը, որ թշնամի արտագաղթածները հեռանալուց առաջ ծնկի բերեցին սովետը, իսկ դու ֆորպոստն ես ընդամենը վտարածդ հայրենակիցների սատկացրած լեշի։
Դու պետք է հասկանաս՝ եթե չես ուզում մոտ ապագայում կյանքդ շարունակել նեոսովետական աշխատանքային լագերում ու լիկբեզներում, վտարածդ հայրենակիցներին հատիկ-հատիկ պետք է հորդորես, խնդրես, որ վերադառնան, զբաղեցնեն իրենց տներն ու աշխատանքային միջավայրերը։ Նրանք քեզ համար անմիջապես աշխատանք ու տուն կկառուցեն։
Քո արտագաղթած հայրենակիցները հիմա քիչ փոխվել են։ 20 տարի ավելացրել են բազում գիտելիք իրենց ունեցածին ու մի քիչ էլ իմաստնացել են ու փորձվել մարդկային հարաբերություններում։ Ի նպաստ մակաբույծ մարդակերների չի արվի ոչինչ այլեւս էնտուզիազմով։ Հեռացած հայրենակիցները հիմա պրոֆեսիոնալներ են։ Հիմա ամեն ինչ պետք է խնդրվի՝ հատիկ առ հատիկ, որ գնահատվի ու պահպանվի: Հակառակ դեպքում՝ հայրենակիցը սովորում է, որ ինքը միշտ պետք է օգնվի, օգնվում է, եւ լկտիանում դրանից այնքան, որ սկսում է ոտք ձգել օգնողի քաղաքացիական իրավունքներին։
Հայաստանում դեռեւս ապրող իմ հայրենակից, հորդորում եմ սկսիր խնդրել ղեկավարներիդ, որ հատիկ առ հատիկ տուն դարձնի հեռացածներին, սրտիցդ մղված անկեղծ ցանկությամբ, որովհետեւ մոտ ապագայում ստիպված ես լինելու ծնկած աղաչել սրտնեղությունից։
Ընտրողը դու ես: չունեն հայրենիքից արտաքսված քաղաքացիների քաղաքական մեկուսացման հարցում:

Lragir.am Շաբաթ, 5 Սեպտեմբերի, 2009

Ձեր կարծիքով, ի՞նչ է իշխանությունը և որոնք են նրա ձևավորման մեխանիզմները և գործառույթները:

Խոսքը հավանաբար քաղաքական, պետական իշխանության մասին է, որովհետև “իշխանություն” բառն ընդհանրապես շատ լայն նշանակության դաշտ ունի` ընտանիքի մեջ իշխանություն, հիմնարկի և այլն: Այն դեռևս Արիստոտելի, Պլատոնի ժամանակներից փիլիսոփայության մեջ քննարկված թեմա է, հիմա դրա մասին ընդարձակ բան պետք չէ ասել: Հավանաբար մենք ուզում ենք հասկանալ` ինչ տեսակ իշխանություն կա Հայաստանում, և առաջիկայում ինչ կարելի է ակնկալել: Մարդիկ, նույնիսկ նրանք, ովքեր իշխանամետ են, իրականում վերապահումներ ունեն Հայաստանի իշխանությունների նկատմամբ: Պետական իշխանությունը հասարակության կողմից իշխանության մենաշնորհի հանձնումն է ինստիտուցիոնալ մի կառույցի, որի  անունը պետություն ենք դնում, և ազգային պետության ժամանակակից մոդելը կառուցված է այնպես, որ այն որոշակի գործառույթների մեջ ունի նաև իշխանություն կիրառելու, բանեցնելու գործառույթը: Եվ քանի որ “իշխանություն” բառը նաև ուժի հետ է առնչվում, ուստի տարբեր ուժային կառույցներ` բանակը, ոստիկանությունը, բանտը, ուժային գործառույթներ են իրականացնում: Ուրեմն պետությունն ունի հասարակության մեջ օրենքով նախատեսված ինչ-որ գործառույթներ իրականացնելու իշխանություն, որ հասարակությունն ըստ էության կամավոր հանձնում է պետությանը` որպես ինչ-որ իմաստով հասարակության շահի պաշտպանի:

Պետություն և իշխանություն խնդիրն արդյոք նույնն է:

Պետությունը ստեղծված է որպես մի կառույց, որը կրում, մարմնացնում և իրականացնում է այն իշխանությունը, որը հասարակությունը կամավոր կամ հասարակական պայմանագրի հիման վրա պայմանավորվում է իշխանությունը տալ չեզոք մի մարմնի, որը սեփական շահեր չունի: Մեր դեպքում հետաքրքիր է այն տեսանկյունից մոտենալ, թե որքանով է ժողովրդավարական լինելու հավակնություն ունեցող հասարակության մեջ պետությունն իսկապես արտահայտում և իր իշխանությունը բանեցնում հասարակական շահի համար: Սակայն քննադատներն ասում են, որ նույնիսկ ժողովրդավարական երկրներում այդպես չէ, առավել ևս Հայաստանում, որտեղ պետական իշխանության մենաշնորհը յուրացնում են տարբեր տեսակի մարդիկ, որոնց օլիգարխներ, կլաններ եք անվանում, պետական իշխանության յուրացման փորձ կարող է անել նաև եկեղեցին: Օրինակ` հակառակ այն հանգամանքին, որ աշխարհիկ պետության մեջ պետությունը և եկեղեցին բաժանված են, Հայաստանում մի տեսակ սիրախաղ կա այդ երկուսի միջև: Հայաստանում շատ սիրում են խոսել նաև գողական հեղինակությունների մասին. սրանք նույնպես պետական իշխանության կամ այն իշխանության, որը վերապահված է իդեալում, պետության համար, յուրացման տարբեր ձևեր են: Այդ իմաստով մենք կարող ենք Հայաստանում արձանագրել այդ իդեալի չափազանց հեռու պատկեր, որտեղ  իշխանությունն ավելի շատ ծառայում է անհատներին, այսպես կոչված “էլիտաներին”, խմբերին, կլաններին և այլն:

Ձեր կարծիքով, իշխանության ձևավորման ի՞նչ մեխանիզմներ են գործում Հայաստանում, ո՞ւմ է ներկայացնում իշխանությունը, ո՞րն է ՀՀ իշխանության հենարանը:

Իրականում պետությունը ենթադրում է այնպիսի մեխանիզմների առկայություն, ինչպիսին է, ասենք, ընտրությունը: Եվ իհարկե կան իշխանության ձևավորման մեխանիզմներ, բայց ով կասի, որ Հայաստանում այդ մեխանիզմները գոնե նվազագույն չափով գործում են: Հայաստանում իշխանության ձևավորումը ոչ միայն իդեալից, այլ նաև գործնական մոդելից, որ կան շատ հասարակություններում, հեռու է: Այդ իմաստով իշխանությունը և հասարակական շահը իրարից շատ հեռացված են, ընդ որում ես մինչև հիմա խոսել եմ բռնության կամ իրավունքի պարտադրանքի մասին, քանի որ Հայաստանում ավելի շատ անօրինական բռնությունն է օրինականացված: Այդ իմաստով անգամ իշխանության գաղափարը, որը կապվում է օրինականության հետ, Հայաստանում խեղաթյուրված է: Առավել ևս հիմք չունենք խոսելու Հայաստանում ինչ-որ օրինական մեխանիզմների գոյության ու աշխատանքի մասին, որի միջոցով այդ իշխանությունը գուցե թե պետք է ծառայեցվեր հասարակական շահերի և կարիքների իրագործմանը:

Ի՞նչ ճանապարհով կարող է հասարակությունը վերադարձնել իշխանություն ձևավորելու իր իրավունքը:

Այդ տեսակ հարցերը  դժվարանում եմ լուրջ ընդունել, որովհետև բոլոր կողմերից տալիս են: Նաև լրագրողներն իրենց աշխատանքի բերումով սիրում են հարցնել` ո՞րն է ելքը, և հիասթափվում են, երբ ասում ես ելք չկա: Եթե ես ասեմ այդ ելքը, մեկ է, ինձ ոչ մեկը չի լսի: Եվ դա պայմանավորված է նրանով, որ այսօր հասարակությունը ձայն չունի: Եթե ես ձայնի իրավունք չունեմ, այսինքն` չեմ կարող ընտրել իմ պատգամավորին, չունեմ այդ ներկայացուցչական հնարավորությունը, չունեմ իշխանության գործընթացներին  մասնակցելու իրավունք, այսինքն` եթե նույնիսկ ես խոսում եմ լրագրողի հետ, և իմ խոսքը տպվում է, միևնույն է, ոչ մեկը բանի տեղ չի դնում այդ խոսքը: Այդ իմաստով չկա նաև այդ հնարավորությունը, ոչ մի կերպ հասարակությունը չի կարող մասնակցել ոչ միայն իշխանության ձևավորմանը, այլ նաև նրա գործունեությանը` նրա որոշումների վրա ազդելու առումով: Այսինքն` ես մտածում եմ` ինչու ես ժամանակ ծախսեմ սրա մասին խոսելով, եթե դրա արդյունավետությունը սկզբունքորեն զրո է:

Ձեր զրույցից տպավորություն եմ ստանում, որ Ձեզ մոտ մի տեսակ հիասթափություն կա թե հասարակությունից, թե իշխանությունից:

“Հիասթափություն” բառը գուցե չափազանցություն է, թերևս սթափություն է: Եվ սթափությունն է, որ պակասում է նույնիսկ հոռետեսներին, որովհետև կան մարդիկ, որոնք ասում եմ` ամեն ինչ շատ վատ է, բայց ես լավատես եմ: Տարբերությունը իմ և այդ մարդկանց միջև այն է, որ ես լավատես չեմ: Ամեն ինչ վատ է, և նրանք, ովքեր տասը տարի առաջ մտածում էին, որ ամեն ինչ վատ է, բայց տասը տարի հետո լավ կլինի, սխալվել են: Ցավոք սրտի, այդ լավատեսական հեռանկարի գոյությունը մեր գիտակցության մեջ, որը մղում է տալու հարցեր` իսկ ելքը ո՞րն է, և սպասում են, որ ելքը կլինի վաղը, մյուս օրը, կլինի մեկ տարի հետո, հաջորդ ընտրությունների ժամանակ… Կարծում եմ` այդ անհիմն ակնկալիքները մեզ խանգարում են պետք եղածի պես քննադատական լինելու:

Երկու տարի առաջ` խորհրդարանական ընտրությունների նախօրեին Ձեր հարցազրույցներից մեկի ժամանակ Դուք այն միտքն էիք հայտնում, որ շատ կցանկանայիք նորահայտ մեկը  ասպարեզ գար, քանի որ Ձեր տպավորությամբ և ընդդիմությունը, և իշխանությունը սպառել են իրենց ողջ երևակայությունը, գիտակցությունը, ենթագիտակցությունը: Հիմա նույն կարծիքի՞ն եք:

Դարձյալ սխալ է լուծումները փնտրել քաղաքական հարթության վրա: Այսինքն` ահա իշխանություն, ահա ընդդիմություն, եթե լուծում չենք տեսնում, պիտի գա մի նոր քաղաքական ուժ: Հավանաբար իմ տպավորությունը կամ սթափ լինելու ցանկությունն այն է, որ այսօրվա Հայաստանի հասարակական իրադրությունն իմ կարծիքով դեռ չի ծնում այն քաղաքական ուժը կամ այն քաղաքական գործիչներին, որոնց ներկայությունը մեզ կարող է էլ ավելի լավատես դարձնել: Այսինքն` երբ հիմա ասում են հանել այս նախագահին և տեղը դնել մեկ ուրիշ նախագահի, և ամեն ինչ լավ կլինի, դա հնարավոր չէ լուրջ ընդունել: Եվ գումարած դրան (ես ասում եմ շատ տափակ, ծեծված մի բան) հասարակությունը պետք է փոխվի: Բայց ի՞նչ ճանապարհով, որտեղի՞ց պետք է հայտնվի այդ երրորդ ուժը… 2008 թվականի հետընտրական այդ օրերին ես ակտիվորեն լուսաբանել եմ, մասնակցել եմ միտինգներին` համակրանք ունենալով ընդդիմության հանդեպ, բայց այսօր ես ցավով արձանագրում եմ, որ այն պոտենցիալը, որ կար այդ օրերին, ըստ էության շատ քիչ չափով փոխեց հասարակության մեջ որևէ բան: Դրա համար ես մտածում եմ, որ երկիրը փոխելու հնարավորությունները շատ ավելի աստիճանական են, շատ ավելի դանդաղ և կապված են հասարակության գիտակցության փոփոխության հետ: Այստեղ մեծ դեր եմ տալիս լրատվամիջոցներին, որոնք, ցավոք, այսօր բացարձակապես իրենց բարձրության վրա չեն թե իրենց գրագիտության, թե իրենց գիտակցության առումով: Կարծում եմ` առաջին հերթին մենք կարիք ունենք լուսավորված մարդկանց, որոնք աշխարհը ճանաչում են, հասկանում են և այդ իմաստով մտածում եմ, որ իշխանությունների մեղքի մի մեծ բաժինը նրանց  շրջապատող ինտելեկտուալ ուժերինն է, այսինքն` Հայաստանում չկան ինտելեկտուալներ, որոնք կարող են ճիշտ գաղափարներ տալ:

Համամի՞տ եք, որ յուրաքանչյուր ժողովուրդ արժանի է իր իշխանությանը:

Ընդհանուր առմամբ այդ  արտահայտությունն արված է կայացած արևմտյան դասական հասարակության համար, որտեղ իշխանությունը հաշվետու է հասարակությանը, հասարակությունն էլ իր հերթին տեղյակ է իշխանության գործունեությանը, անհրաժեշտության դեպքում կարող է ընտրության միջոցով փոխել իշխանությունը և այլն, և այլն: Այդ իմաստով այս արտահայտությունը գուցե տեղին է կայացած հասարակություններում և այնքան էլ ճիշտ չէ Հայաստանի համար, որովհետև ինքնակոչ մեկը կարող է իշխանության հասնել:  Այս դեպքում  դժվար է հասարակությանը մեղադրել, թե ինչու մարտի մեկին նրանք ցրվեցին տուն, այլ զենքով չպայքարեցին հանուն իշխանության (իմ կարծիքով, դա ճիշտ կլիներ): Այդ իմաստով մի քիչ սխալ է ասել, որ եթե մարդը վախենում է մեռնելուց, ուրեմն արժանի է այս իշխանություններին, մի քիչ սխալ է:

Իսկ մարտի մեկին ի՞նչ տեղի ունեցավ:

Մարտի մեկին տեղի ունեցավ այն, որ հասարակությունը չգտավ սոցիալական պայքարի ձևերը, չգտավ իր լիդերներին, մնաց իշխանության և ընդդիմության պարզ հակադրության մեջ: Բոլորը սպասում էին` ինչ կասի ընդդիմության ղեկավարը: Այսինքն` հասարակությունը, սոցիալական ընդվզում ունենալով հանդերձ, չգտավ այն կառույցները, կառուցվածքները, այն ձևերը, որոնք դուրս կբերեին այդ պայքարը այդ հարթությունից և գուցե ավելի մեծ սոցիալական փոփոխությունների առիթ կդառնային:

Պետությունը ինքը պրոբլեմ է` անկախ նրանից` ով է նախագահը:  Նույնիսկ ընտրված նախագահի հետ միասին անհամերաշխություն կա հասարկության և պետության միջև, որովհետև պետությունը իդեալում հասարակության շահերի ներկայացնողն է, բայց պետությունը նաև մի փոքրիկ խմբի շահերն է արտահայտում նույնիսկ շատ ժողովրդավարական երկրներում, առավել ևս Հայաստանում: Ով էլ լինի նախագահ, հասարակության և պետության մեջ անպայման կոնֆլիկտ է առաջանում, և միշտ չէ, որ պետք է այդ կոնֆլիկտը հասցնել իշխանափոխության: Ոչ, հասարակությունը պետք է գտնի իր շահերը պաշտպանելու, իշխանության ախորժակը սահմանափակելու ուրիշ ձևեր:

Ձեր կարծիքով, Հայաստանի իշխանությունն այսօր որքանո՞վ է համարժեք այն խնդիրներին, մարտահրավերներին, որոնք առկա են Հայաստանում և աշխարհում:

Քիչ առաջ խոսեցի ոչ պետական կառույցների կողմից իշխանության յուրացման մասին: Հարցի մյուս կողմն այն է, որ Հայաստանի իշխանությունները  գտնվում են թե հզոր պետությունների, մասնավորապես Ռուսաստանի, թե միջազգային և անդրազգային կազմակերպությունների` Համաշխարհային բանկ, Արժույթի միջազգային հիմնադրամ և այլն… այսինքն` իշխանությունը խլվում է տարբեր կողմերից` թե դրսից, թե ներսից:

Ի՞նչ մարտահրավերների մասին եք Դուք խոսում… Հայաստանի այսօրվա իշխանությունները հազիվ կարողանում են առավոտից մինչև կեսօր առաջացած խնդիրների լուծումները գտնել կամ չգտնել, որևէ ռազմավարություն, որևէ հեռանկարային ծրագիր, որևէ պլանավորում իրենց օրակարգից դուրս է. գուցե պատճառը նրանց անկարողությունն է: Խնդիրը միայն իշխանությունները չեն, խնդիրն այն իտելեկտուալներն են, որոնք չկան:

Այսինքն, մեզ մարդի՞կ են պակասում:

Այո, Հայաստանը խեղդվում է արևմյան կրթություն ստացած պրոֆեսիոնալների պակասից: Եվ սա մեծ բացթողում է Հայաստանի իշխանությունների կողմից, բայց որը նաև մի քիչ էլ ինքնապաշտպանական է, որովհետև այդ ուժերը, այդ մարդիկ, որոնք կգան և կփորձեն այլ արժեքներ մտցնել, հակադիր են այսօրվա իշխանությանը: Առայժմ չկա մի փոքրիկ կրիտիկական զանգված, որը կկարողանա գոնե աննշան փոփոխություններ մտցնել:

Ի՞նչ տեսակ իշխանություն կուզենայիք, որ լիներ Հայաստանում

Ոչ մի տեսակի: Դա կլինի նույն բանը, ինչ հիմա խոսում ենք մի բանի մասին, թե որն է ելքը.. ելք չկա, ելքը դաժան, համառ, երկարատև առօրյա աշխատանքն է, գուցե 20-30 տարի հետո ինչ-որ բան փոխվի: Նրանք, ովքեր վաղն ուզում են փոփոխություն տեսնել, նրանք ջուր են լցնում իշխանությունների ջրաղացին: Այսինքն` նրանք մեծ եռանդ են ծախսում վերացական, սխալ, անհիմն լավատեսության վրա: Լավատեսություն պետք չէ, պետք է սթափություն, պետք է իրատեսություն, պետք է հասկանալ, որ արագ փոփոխություններ հնարավոր չեն և անել այն, ինչ որ այսօր պետք է անել, չմտածել, որ վաղը լավ կլինի: Իսկ թե ինչ իշխանություն  է պետք մեր երկրին, թող իշխանությունը որոշի: Ես գիտեմ, որ այս իշխանությունը լավը չէ:

Տվյալ դեպքում իշխանափոխությունն  է՞լ է ավելորդ:

Չէ,  իշխանափոխություն պետք է: Այնպես չէ, որ կարծում եմ` ով էլ գա, նույնն է լինելու: Իշխանությունը պետք է փոխվի` հատկապես որ հասարակության ընտրությունը դա է ցույց տալիս: Իշխանության փոփոխություն պետք է, բայց չպետք է իշխանափոխության  հետ հրաշքներ, արմատական փոփոխություններ կապել: Ամեն մի իշխանափոխություն ենթադրաբար ինչ-որ փոփոխություններ կարող է բերել, բայց ոչ արմատական, մեծ հրաշքներ պետք չէ սպասել իշխանափոխությունից: Քաղաքական պայքարը, սոցիալական պայքարը պետք է, բայց ամեն ինչում պետք է ունենալ իրատեսական ակնկալիքներ:

ԶՐՈՒՑԵՑ ՍԻՐԱՆՈՒՅՇ ՊԱՊՅԱՆԸ

Or, The Real Enemies of Armenian Writers

By Ara Baliozian

When Comrade Panchoonie dies it is not Odian who pens the obituary but a faithful member of the Party. And when Jack S. Avanakian, Panchoonie’s Armenian-American counterpart, dies the eulogy is delivered by who else but a fellow avanak. And when one avanak eulogizes another, every other sentence will contain such expressions as “a dedicated patriot,” “a role model to our youth,” “a man of vision,” “a Renaissance man,” “a source of inspiration to all of us,” “a man of contemplation as well as action,” “under his leadership our community life experienced a golden age,” and “we shall not see his like again!”

If only that were true!

Odian couldn’t have been more wrong. Had he known the truth, he would have written a lamentation rather than a satirical novel, a tragedy rather than a farce.

Did you know that all of Odian’s works were published in the Homeland during the Soviet era, except COMRADE PANCHOONIE? That to me is as clear an admission of guilt as a signed confession that says “We are all Panchoonies.”

Who would have thought a hundred years ago that our Panchoonies and Jack S. Avanakians would conspire and successfully exterminate our Odians on the grounds that they (our avanaks) are builders and our Odians are destroyers?

Sartre is right. Literature saves nothing and no one. We are all condemned to be at the mercy of meddlers who are at it 24/7 speechifying, proselytizing, brainwashing, organizing, fund-raising, starving and silencing. They may speechify about life but their real business is death.

Հայքի ինքնահռչակ նախագահ Սերժ Սարգսյան,

տեղեկացնում եմ ձեզ և մտահոգ հասարակությանը, որ ձեր ստորագրած համաներումի ընձեռած հնարավորություններից հրաժարվում եմ օգտվել և չեմ ներկայանալու ոստիկանություն անվանվող ռազմականացված քրէախմբին հետևյալ պատճառներով.

1. Դուք Հայքի նախագահը չեք, հռչակել եք ձեզ որպես այդպիսին զեղծելով ընտրություններ, հետևաբար անօրինական են ձեր ստորագրած բոլոր փաստաթղթերը։ Դուք ոչ թե պետք է համաներում հռչակեք, այլ ձերբակալվեք, դատվեք ժողովրդական դատարանում և ներում հայցեք ինքներդ, և ես ձեզ կանխավ հայտնում եմ վստահ պատրաստակամությունս անելու ամեն ինչ, որ դա հնարավորինս շուտ տեղի ունենա։

2. Դուք մեղադրվելու եք նաև, և այս փաստաթղտով մեղադրվում եք արդեն իսկ, այս պահին, նախկինում բոլոր անխտիր ընտրությունների, սահմանադրական երկու հանրաքվեների զեղծմանը ձեր եռանդուն մասնակցության համար, որպես ինքնահռչակ վարչապետ, ոստիկանության, ազգային անվտանգության և պաշտպանության նախարարության ինքնահռչակ ղեկավար։

3. Դուք մեղադրվելու եք Հայոց ազգային շահը Ռուսաստանը նվաճած ռազմականաքաղաքականացված քրէական հանցախումբ ՖՍԲ-ի շահերին ստորադասելու, այդ միջազգային հանցավոր սինդիկատի ինտեգրալը դարձնելու համար։

4. Դուք մեղադրվելու եք Հայքի դեմ դավադրություն նյութելու կազմակերպման և իրականացման համար։

5. Մարդու իրավունքերի ոտնահարման ու դրանց դեմ կազմակերպված բազմահազար հանցագործությունների համար, ձեր ոճիրը՝ Սերժ Սարգսյան, դասակարգվելու է որպես մարդկության դեմ գործած հանցագործություն:

6. Դուք մեղադրվելու եք հայ ժողովրդի, սփյուռքում և տանը, ազգային սեփականության լայնածավալ թալանը դավելու և իրականացնելու համար։

7. Ձեր հետ միասին մեղադրվելու, ձերբակալվելու և մեղադրյալի աթոռին են նստելու ձեր նախորդ նախագահները, վարչապետները, անգամ հանգուցյալ, կառավարությունները, խորհրդարանները, մարզային, քաղաքային ու գյուղական ամբողջ ղեկավարությունը, անկախության հռչակումից ի վեր։ Ձեզնից, վերոհիշյալներից, նրանց մտերիմներից և ազգականներից գանձվելու է ամբողջ ունեցվածքը տանն ու արտասահմանում, ազգային գանձարան է վերադարձվելու գողացված ամբողջ ավարը մինչև վերջին լուման։

Սերժ Սարգսյան,

ձեր հրապարակած համաներումն ընդունելն ու ոստիկանություն ու դատարան ինքնանվանվող կազմակերպված քրէական հրոսակախմբին իմ ներկայանալը կնշանակի ճանաչել ձեզ որպես նախագահ, և այդով մասնակից լինել ձեզ դաված ու նյութած հանցագործությանը։

Ձգուշացնում եմ. եթե ձեր ու վերևում թվածս պարոնների ու տիկնանց նկատմամբ համաներում կիրառվի երբեվև, այն անպայման հաստատման է դրվելու համազգային, համաշխարհային հանրաքվէով։

Վահե Ավետյան

ՀՀԿ հիմնադիր և առաջին խորհրդի անդամ

Անկախության Բանակի հրամանատար

3K Ոստայն – համահիմնադիր, նախագահ

PFA – Policy Forum Armenia – համահիմնադիր

Վտարանդի Գրողների ու Մտավորականների Միություն – համահիմնադիր

Շվեդիայի Թագավորության 2010 թ.-ի խորհրդարանի թեկնածու

Գրող

24.07.2009, Սթոքհոլմ

Your business might be in danger of being subject to boycott.

Are you on the side of democracy or tyranny?

Avoid being subjected to boycott by carefully reading this report and acting accordingly.

Over 300 businesses in Southern California and elsewhere have joined the boycott initiated by the Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals. The boycott is organized against those institutions and businesses that keep financing the media (through ads or other contributions) that support, or closely cooperate with, the oligarchic regime of the criminal junta in the Republic of Armenia. These media are: ARTN – Armenian-Russian Television Network (Ch. 288 in Glendale), Asbarez Daily Newspaper, Horizon TV (Ch. 285), USArmenia TV (Ch. 286), and H-1 (the state channel of Armenia that broadcasts in the U.S. through cable).

The Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals expresses its gratitude to all those businesses that are cooperating in depriving these anti-people, special interest, pro-tyranny media from their sources of income. The businesses that participate in the boycott have expressed commitment not to advertise in the above media. Over one-third of them were past advertisers who have decided to discontinue their ads in the boycotted media.

The Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals encourages all those individuals and organizations that are concerned for the promotion of freedom of speech, human rights, and democracy not only to boycott the businesses that keep advertising in the aforementioned media, but also seek the services of their competitors who have reallocated their advertising dollars to media that promote free and fair elections in the Republic of Armenia.

We also urge all those concerned individuals to be aware of a particular group of businesses that keep advertising in both democratic and anti-democratic media. Such businesses are motivated solely by financial gain and have totally missed the point of the boycott, which is to deprive the anti-democratic media from its sources of income. Therefore, these businesses will still be subject to boycott, even if they advertise in pro-democracy media. They must stop their advertisements in the above listed media if they want to avoid being  boycotted.

The boycott against the above media and the businesses that keep financing them through ads is only the first phase of a more comprehensive effort. The second phase, which we anticipate to start during the second half of 2009, will also subject to boycott businesses in the Republic of Armenia under the auspices of the oligarchy that pay tribute for the continuation of the criminal regime. We are currently in the process of compiling the list of businesses in Armenia that support the junta and export their products to the United States. We would ask our community to stop consuming the products exported by businsses that are controlled by oligarchs. We are currently evaluating various strategies to approach the U.S. authorities in order to altogether end the export of their products to the United States, which we hope to achieve before the end of 2009.

We announce this boycott with regret, as it is not our intention to cause harm to any Armenian business, organization, or media outlet. We are not against them, but their policies or indifference. Therefore, we would gladly take those businesses that are currently subjected to boycott off our boycott list should we discern a willingness on their part to change course. We will review their positions once every three months and will post on our site any changes thereof. In the meantime, they are welcome to contact us by mail, if they wish to be removed from the boycott list by mail, expressing their commitment to the boycott. We are open for candid discussion with all parties that are currently subject to this boycott and are willing to stop boycotting them should they amend their policies.

For more details on the boycott, and to read our earlier announcements, please visit our site at vernatun.wordpress.com. Please visit us periodically and help us spread this message worldwide by e-mailing our web address to your friends and family all over the world, including Armenia, by sending it to your local media and posting it on various blogs, and, by all means, adding our URL as a link on your website or blog. We would highly appreciate your cooperation and hope that you will take positive steps in this regard, not because of the potential hazard to your business, but because of your convictions and high moral standards. We hope that our efforts will trigger other Armenian communities across the world to rally in a similar fashion to free our political prisoners and, by contributing to the reinstitution of the democratic process, help topple the current illegitimate regime in Armenia, which is an utter disgrace to our nation.

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

vernatun.wordpress.com

The Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals is a group of dissident Armenian intellectuals from various countries, most of whom have been subjected to persecution in the Republic of Armenia. We are not associated with any political movement or party, neither in Armenia nor the Diaspora, but are firm in our stance to actively represent the voice of conscience in our nation. For details on individual members as well as their thoughts and works, please visit their respective sites listed in the right column of our homepage.

Dear friends,

You’ve heard the refrain: “Why didn’t someone stop the Nazis before they unleashed their barbarism upon the world?”

That question is as ever relevant today, except that it should be posed to our own, American, political leadership.

The latest wave of violence in Israel and Gaza brought fresh evidence of the ongoing human tragedy in that part of the world. While the persistence of such events is hardly surprising – considering that the root causes of the Israeli-Palestinian conflict remain woefully unresolved – I, for one, am gripped with a sense of exasperation and sheer rage vis-à-vis America’s flagrant racism. This form of hatred, which is just another brand of anti-Semitism, is directed squarely at Arabs and Muslims, and now it’s being manifested, once again, in America’s response to the tragedy.

For the past 60 years, the American public has been brainwashed into demonizing and ultimately dehumanizing Arabs and Muslims. The propaganda machine has blinded not only the public per se, but also intellectuals and artists. These individuals, who are called to represent the very conscience of the nation, are given to offering some ridiculous justification – by, for instance, blaming “Bush,” the neocons, or Christian fundamentalists – when faced with the reality of our own Guernica: the killing of over one million Arabs/Muslims in the past few years.

No! Let’s stop blaming the Republicans and focus on the “liberal bigots,” as Ralph Nader accurately calls them. It seems that Jesse Jackson’s hope that president-elect Obama would end the hegemony of the Arab- and Muslim-haters and their ilk was misguided by the fact that Obama happens to be black. Obama (I voted for Nader) is no Marin Luther King. He is a Harvard lawyer, and didn’t even wait as long as Bill Clinton had to surround himself with Zionists and sympathizers of America’s racism of choice.

We are complacent, fat with one-man shows, and fat with our egos, which blind us. We were led to believe by Madison Avenue that the word “change” was going to do the trick of saving us from the hate that we have created toward the world in which we live. We were bamboozled. And the show goes on.

What we need is nothing less than a Boston Tea party to rid our hearts of the cancer of racism, just as our forefathers rid the colony of the unjust the British tyrany.

What is the artist’s role in all this? It is “to speak out, to make a clean breast,” writes R. G. Collingwood. “As spokesman for his community, the secrets he must utter are theirs. The reason why they need him is that no community altogether knows its own heart; and by failing of this knowledge a community deceives itself on the one subject concerning which ignorance means death” (The Principles of Art).

Michelle Obama was right when she announced that she was embarrassed to be a citizen of the United States. I, too, am embarrassed, not only by the American public in general but by “friends,” who trivialize the issue by claiming that my “anti-Semitism” is blinding me, just as it had Jimmy Carter, Joseph Campbell, Nietzsche, Wagner, and others.

People tell me it is suicidal for my profession to go against the Zionists. I tell them I must

Live and act according to my frofession…an artist…a spokesperson for my community,

Uttering out loud our secrets and self deceptions.

This letter is my Guernica. Wake up, America.

1) Asbarez Daily. 2) Horizon TV. 3) ARTN – Armenian-Russian Television Network. 4) Armen Kassabian, MD, Burbank. 5) Carousel Restaurant, Glendale and Hollywood. 6) David G. Davtyan, MD, Beverly Hills and Glendale. 7) Ashot Arakelyan (Glendale Central Pharmacy). 8) Mission Wine & Spirits, Pasadena. 9) Hakop & Srbui Boyadjian – (Abbott & Hast), Los Angeles. 10) Seda H. Panossian, MD, Los Angeles. 11) Lamps Plus. 12) Law Offices of Arakelian & Arakelian, Encino. 13) Lasik Eye Center. 14) Minx Restaurant, Glendale. 15) Ara Papazian, Insurance Agent. 16) Alcazair Restaurant, Encino. 17) Zahle Restaurant.  18) Global Messaging Network. 19) J.P. Allen (at Days Inn).

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

P. O. Box 251239 Glendale, CA 91225

USA – Canada – Sweden – France

vernatun.wordpress.com

October 17, 2008

Boycott against [name of establishment]

Dear Mr. – Ms. xxxxx:

Our organization, the Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals, has sent you three requests in the preceding months of August and September, in English and in Armenian, copies of which you can find on our web site, explaining to you that your sponsorship of certain Armenian media or newspapers through advertisements or other means has been indirectly contributing to the perpetuation of the dictatorial regime in Armenia with its consequent egregious human rights violations, shedding the blood of our compatriots, the persecution of dissident Armenian writers and intellectuals, and the plight of dozens of political prisoners.

Since you have ignored all three requests that we have sent you over a period of two months regarding this matter, we are left with no choice but to blacklist your business and ask our community to refrain from obtaining your services.

If this has been a result of negligence on your or any of your employees’ part, please let us know immediately in writing, and stop your ads in the media supporting the mafia and its terrorist acts, seeking the promotion of your business through other newspapers or channels.

Rest assured that upon receipt of a letter from you and the verification on our part that your ads have stopped running in the targeted media, we will at once delete your name from the list that will be subject to an all-out boycott.

Our site is visited by hundreds of Armenians and non-Armenians alike every day. We are sorry to iterate that the situation has reached this level of complication with respect to your business. Please understand that we have nothing personal against your business. We are gravely concerned that such a blasé attitude by you can cause an enormous suffering to our compatriots. We would be more than glad to remove your name from the list.

Sincerely,

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

P. O. Box 251239 Glendale, CA 91225

USA – Canada – Sweden

vernatun.wordpress.com

September 22, 2008

FINAL NOTICE

Dear Sir – Madam:

We have twice notified your business in August of our all-out boycott against those newspapers and TV programs in Los Angeles that have become the spokespersons for the criminal junta that has usurped power through fraud, terror and massacre, and is illegally governing Armenia.

While a large number of the businesses that we have contacted have responded positively to our appeal, your business is still among those who have failed to take steps in terminating its relationship with the boycotted media for advertising purposes.

We do not have issues with your person or your business. We wish you success. However, we cannot, and will not, tolerate any business that thrives at the expense of the blood of our compatriots in Armenia, at the expense of the health and sanity of dozens of Armenian intellectuals and political activists who are left to be withered in Armenia’s notorious prisons.

You may be aware of the fact that on March 1, 2008, a group of cold-blooded assassins, sanctioned by Armenian’s last and present presidents, the army, and the police, have murdered 10 innocent demonstrators in Yerevan; that the junta is still holding 76 political prisoners; that the government is keeping in exile those writers who have seriously criticized the criminal activities of this regime and its appropriation of the national wealth in the tune of billions of dollars.

For a detailed review of the crimes of this regime against Armenian writers and the suppression of their books, please read our ALARM at www.vernatun.info, which was published in English, Armenian and French languages, and has been signed by about 120 intellectuals of 18 nations. You can also read the ALARM along with other relevant statements, and 5-minute video clips, in both English and Armenian, on the site with the address at the top of this page: vernatun.wordpress.com

Your business, advertently or not, by the mere fact of advertising through these media outlets, is contributing to the perpetuation of the criminal regime in Armenia.

We kindly urge you for a last time to stop advertising through these media and seek other channels for the promotion of your business. Those businesses that keep promoting these media that have persistently carried out the policies of Armenia’s junta to silence and subdue the Armenian Diaspora will be subjected to boycott until they go bankrupt.

Among the various actions that we plan to take against these businesses:

1)      Organize a far-reaching boycott utilizing print, direct mail, television and the internet.

2)      Report those businesses to the Internal Revenue Service (the I.R.S.) on which we have suspicions of tax evasion.

3)      Send a comprehensive report to the F.B.I., which will include a list of the suspect businesses that are supporting in direct or indirect ways a criminal junta, or their supporting organizations in the Diaspora, involved in such crimes as international money laundering, domestic and international terrorism.

The boycotted media are: ARTN – Armenian Russian Television Network (Channel 288 in Glendale), Asbarez Daily, Horizon TV (Channel 285 in Glendale).

To these are also added two channels from the Republic of Armenia, which have been doing business in the United States: “H-1,” the official government channel of Armenia, and USArmenia (“Armenia TV” of the Republic of Armenia), currently airing on Channel 286 in Glendale. As a rule, all TV stations based in Armenia are, today, under the control of the mafia and Armenia’s autocrats.

The above channels and newspapers have also been instrumental in the persecution, persistent suppression, or character assassination of those Armenian writers and intellectuals who have been outspoken against the crimes of this vile regime.

We kindly urge you to terminate your business relationship with the above media within the next 10 days, and seek other avenues for advertisement. There are at least five other Armenian TV channels in Los Angeles, and over two dozen publications. We wish you the best of success in your business.

Union of Exiled Armenian Writers and Intellectuals

USA – Canada – Sweden

vernatun.wordpress.com                  www.vernatun.info

19 Օգոստոս, 2008

Համագաղութային Բոյկոտ

«Ասպարեզ» օրաթերթի,

«ARTN»-(288), «Հորիզոն»-(285), «Հ-1» և «USArmenia»  հեռուստաընկերությունների դեմ

Վտարանդի հայ գրողների և մտավորականների միությունը 26 Մայիսի, 2008-ին Գլենդելի Հիլտոն հյուրանոցում կայացած ընդդիմադիր ուժերի համաժողովում իր ունեցած ելույթով ազդարարած համագաղութային բոյկոտի առնչությամբ, դիմելով ԱՄՆ-ում հազարավոր հայ և ոչ-հայ ձեռնարկատերերի (որոնց կարգին շուրջ 300 գովազդատուների), ինչպես նաև շուրջ 300 տնտեսական, քաղաքական և արհեստակցական կազմակերպությունների, մամլո ու հեռուստատեսության միջոցների` անում է հետևյալ հայտարարությունը: Մանրամասներն ու ելույթի տեսահոլովակը` այս կայքէջում.

Հարգելի ձեռնարկության տնօրեն,

Ափսոսանքով տեղեկացանք, որ ձեր ձեռնարկությունը ծանուցումներ ու գովազդ է տրամադրում վերոնշյալ լրատվամիջոցներից մեկին:

Որոշել ենք սնանկացնել բոլոր այն ձեռնարկություններին, որոնք կշարունակեն իրենց ծանուցումներով սատարել այս անբարոյական հաղորդամիջոցներին, որոնք, օր ավուր, հազար ու մի կոտոշանի ստերով ապակողմնորոշում են հայ համայնքին` նեցուկ կանգնելով հայ այլախոհ գրողին հալածող, քաղաքական բանտարկյալներ պահող, ընդդիմադիրների սպանող Հայաստանի հակաժողովրդավար, անօրինական, բռնատեր և մարդասպան իշխանական խունթային:

Ելնելով համահայկական ներկա իրադրությունից` հրամայական պահանջ է առաջանում մեկուսացնել, անգամ սնանկության հասցնել բոլոր այն ձեռնարկություններին, որոնք, իրենց ներդրումներով, կամա թե ակամա սատարել են բարոյականության բոլոր չափանիշները խախտած հաղորդամիջոցներին, որոնք, շարունակական ստերով ու ճշմարտության խեղաթյուրմամբ, խոսնակն ու կամակատարն են դառնում Հայաստանի ոճրագործ, հակաազգային, մաֆիական և ազգը թալանող իշխանությունների` Սփյուռքը ապակողմնորոշելու և հպատակեցնելու քաղաքականությանը:

Քաջ իմանալով, որ Ձեր ծանուցումների ու գովազդի նպատակը առևտրատնտեսական է և հիմնականում որևէ կապ չունի այս հաղորդամիջոցների վարած քաղաքականության հետ, հորդորում ենք ձեզ, ինչքան հնարավոր է` արագ, դադարեցնել այս հաստատություններին տրվող ձեր ծանուցումները, և օգտագործել` Հայաստանի Հանրապետությունը զավթած խութայի քաղաքական ազդեցությունից անկախ լրատվամիջոցներ` ձեր հաստատության ծանուցումների համար:

Բոլոր այն ձեռնարկությունները, որոնք կշարունակեն իրենց ծանուցումները տրամադրել մամլո և հեռուստատեսային նշյալ ընկերություններին այս հայտարարության թվականից 15 օր հետո, ենթակա են լինելու համագաղութային բոյկոտի մինչև նրանց սնանկացումը: 

Վտարանդի հայ գրողների և մտավորականների միություն